I. Fonun Amacı

COVID-19 salgını örgün eğitim sistemi içerisinde var olan sorunların ve eğitim alanındaki eşitsizliklerin daha görünür hale gelmesine, ağırlaşmasına ve yeni sorunların ortaya çıkmasına neden oldu. Birleşmiş Milletler Eğitim, Bilim ve Kültür Örgütü (United Nations Educational, Scientific and Cultural Organization – UNESCO) , Birleşmiş Milletler Çocuklara Yardım Fonu (United Nations International Children’s Emergency Fund –UNICEF) ve Dünya Bankası işbirliği ile pandeminin eğitim üzerindeki yıkıcı etkisini gidermek amacıyla hazırlanan Küresel Eğitim Krizinin Durumu: İyileşmek için Bir Yol başlıklı raporda ortaya konulan aşağıdaki tespitler de bu konuya dikkat çekiyor: 

• Pandemi nedeniyle eğitim sisteminde yaşanan küresel kırılmanın tarihte başka bir örneği bulunmuyor. Bu kırılmanın gelecek dönemde öğrenme üzerinde ağır etkileri olacak. Tanık olduğumuz bu kriz tüm dünyada eğitim sisteminin neredeyse durma noktasına gelmesine neden oldu. Okulların kapanması dünya genelinde 1.6 milyar öğrenciyi etkiledi. Neredeyse her ülke öğrenciler için uzaktan eğitim fırsatları yaratmaya çalıştı ancak bu girişimlerin kalitesi birçok yerde farklılık gösterdi ve yüz yüze eğitimin yerini almaya yaklaşamadı.
• Okul kapanmalarının çocukların öğrenmesi üzerindeki etkisini gösteren ve sayısı her geçen  gün artan araştırma bulguları korkunç bir gerçeği ortaya çıkarıyor: Öğrenme kayıpları çok büyük ölçekte ve eşitsiz şekilde dağılıyor. Güncel öğrenme ölçümleri, birçok ülkede çocukların okulda bu sürede kazanacakları akademik öğrenmenin çoğunu veya tamamını kaçırdıklarını gösteriyor. Küçük çocuklar ve dezavantajlı ailelerin çocuklarında bu kayıp daha da büyük.
• Küresel eğitim krizi ön görülen senaryolardan çok daha kötü sonuçlar ortaya çıkarıyor. Bu nesil çocuklar ömür boyu edinecekleri ekonomik kazançlarının bugünün parasıyla 17 trilyon dolarını kaybetme riski ile karşı karşıyalar. 2020’de hesaplanan rakam ise 10 trilyon dolardı.
• Düşük ve orta gelirli ülkelerde, öğrenme yoksulluğu yaşayan çocukların oranı (Salgından önce %50’nin üzerindeydi.) okul kapanmaları ve eşitsiz uzaktan öğrenme uygulamaları nedeniyle hızlı bir şekilde artacak, muhtemelen %70’e kadar çıkacak.
• Elektrik kesintileri, internet bağlantısının yetersizliği, evde bilgisayar olmaması veya ailelerinin dijital okuryazarlığının yetersiz olması nedeniyle dezavantajlı ailelerin çocukları uzaktan eğitimden akranlarına oranla daha az yararlanabildi.
• Küçük yaştaki çocuklarla engelli çocuklar ise ülkelerin geliştirdiği tedbirlerin neredeyse tamamen dışında kaldılar çünkü uzaktan öğrenme nadiren ihtiyaçlarına cevap verecek şekilde tasarlandı. Benzer şekilde kız çocukları da, sosyal normların da etkisiyle, sınırlı dijital beceriler ve donanım yetersizliği nedeniyle öğrenmelerine etkin bir şekilde devam edemedi.
• Çocuklar ve gençlerin diğer alanlarda elde ettiği kazanımlar ya durdu ya da geriye gitti. Okulların çocuklar için genellikle öğrenmenin ötesine geçen kritik işlevleri vardır ve çocukların korunması için güvenli alanlar sağlarlar. Okul kapanmaları sırasında çocukların sağlık ve güvenliği olumsuz etkilendi; aile içi şiddete ve çocuk işçiliğine daha fazla maruz kaldılar.
• Tüm dünyada 370 milyondan fazla çocuk okul kapanmaları nedeniyle, kendileri için günlük düzenli temel beslenme kaynaklarından biri olan okul yemeğinden yararlanamadı.
• Çocuk ve gençlerde zihinsel sağlık krizi eşi görülmeyecek düzeylere çıktı. Eğitimde cinsiyet eşitliği daha çok tehdit altına girdi çünkü kapanmalar tahminen 10 milyon kız çocuğunu önümüzdeki 10 yılda erken evlilik ve okuldan terk riski ile karşı karşıya bıraktı.

Pandemi sonrası dönemde eğitim alanında karşımıza çıkması beklenen kritik sorunlardan birisinin öğrenme yoksulluğu olması bekleniyor. UNESCO İstatistik Enstitüsü (UNESCO Institute for Statistics) işbirliğinde Ekim 2019’da Dünya Bankası tarafından yayımlanan Öğrenme Yoksulluğunu Sona Erdirmek: Neler Yapılmalı? (Ending Learning Poverty: What will it take?) raporunda öğrenme yoksulluğunun tanımı, bireyler ve toplum için önemi, nasıl ölçüldüğü, ülkelerin öğrenme yoksulluğu değerleri ve ülkelerin eğitim sistemlerinde hangi politikalar aracılığı ile müdahalelerde bulunabileceği gibi konulara ilişkin  bilgiler yer alıyor. Bu rapora göre, Türkiye’de 10-14 yaş aralığındaki çocukların %95’i okula kayıtlı olmasına rağmen  bu öğrencilerin sadece %17,6’sı temel düzeyin altında okuma becerisine sahip. Bu oranlar üzerinden yapılan hesaplamalar Türkiye’de öğrenme yoksulluğu oranının %21,7 olduğunu gösteriyor. Diğer bir deyişle, Türkiye’de 10-14 yaş arasındaki yaklaşık her beş çocuktan biri öğrenmede sorunlar yaşıyor. Öğrenme yoksulluğu ile mücadele ve önleme çalışmalarının sadece eğitim alanındaki girişimlerle sınırlı olmadığının altının çizilmesi gerekiyor. Eğitimin ötesinde, öğrenme tüm alanlarda desteklenmeli. Bunun sağlanması için de bütünleşik ve çok sektörlü bir yaklaşımın gerekli olduğu görülüyor. Ülkedeki tüm çocukların öğrenebilmesi için beslenme ve sağlık hizmetleri iyileştirilmesi; dezavantajlı nüfus için sosyal koruma sağlanması; kamu hizmetlerinin iyileştirilmesi, daha iyi yönetilmesi ve finanse edilmesi gerekiyor.

Sivil Toplum için Destek Vakfı olarak yukarıdaki nedenleri göz önüne alarak Türkiye’de eğitim kalitesinin geliştirilmesi desteklemek amacıyla 2021 yılından bu yana Latro Kimya A.Ş işbirliği ve mali desteğiyle Eğitimde Yenilikçi Yaklaşımlar Fonu’nu hayata geçiriyoruz. Fon’un 2021 döneminde Başka Bir Okul Mümkün Derneği’ne ve Sosyal Güçlendirme için Spor ve Beden Hareketi Derneği’ne toplam 139.900 TL hibe desteği sağladık. 

Fon’nun 2022 döneminde ise eğitim ve öğrenme yoksulluğu konularına odaklanan STK’ların projeleri desteklenecektir. 

Fona yapılan başvurularda eğitim alanında yoksulluk temelli eşitsizlikleri sorun olarak tanımlayan proje önerilerinin aşağıdaki konulardan en az birine odaklanması beklenir: 

• Okulların yüz yüze eğitime başlaması ile birlikte yoksulluk koşullarında yaşayan çocukların eğitime erişimlerinin önündeki engellerin ortadan kaldırılmasına yönelik çözümler üretilmesi,
• Yoksulluk ve eğitimsizlik kısır döngüsünün kırılmasına yönelik çözüm önerilerinin geliştirilmesi,
• Eğitimin yoksullukla mücadelede etkili olması için geliştirilebilecek eşitlikçi politikaların hayata geçirilmesi,
• Pandemi ile derinleşen ekonomik krizin eğitimdeki olumsuz etkilerinin azaltılmasına yönelik modeller geliştirilmesi,
• Öğrenme yoksulluğunun azaltılmasına yönelik destekler sağlanması,
• Yoksulluk koşullarındaki çocukların eğitim sisteminden kopmaması için destekler sağlanması,
• Pandemi sonrası ortaya çıkan ve öğrenme yoksulluğunu derinleştiren sosyal – duygusal öğrenme ihtiyaçlarının giderilmesi,
• Konu özelinde araştırma ve veri geliştirme faaliyetleri gerçekleştirilmesi. 

Önerilen projeler bir devam projesi ya da hali hazırda yürüyen bir projenin belirli bir parçası da olabilir.

Yukarıdaki içeriği tamamlayacak biçimde tüm başvurularda:

1. Diğer paydaşların da kullanabileceği açık uygulama ve içeriklerin üretildiği,
2. Eğitim alanındaki kurumlar ve kişiler arası işbirliği, eşgüdüm ve/veya  bilgi/beceri paylaşım olanaklarına imkan veren,
3. Eğitim modellerini günün şartlarına uyarlayan,
4. Bir pilot projeyi model haline getirmeyi odağına alan yaklaşımlar teşvik edilir.

II. Başvuru Koşulları

A) Başvuru sahibi kuruluşlarda aranan özellikler

Aşağıdaki başvuru kriterlerine uyan ve tüzel kişiliğe sahip kuruluşlar hibe programına başvurabilirler:

• Türkiye’de kurulmuş dernekler, vakıflar, kooperatifler, vakıf üniversitelerinin araştırma ve uygulama merkezleri ve diğer kâr amacı gütmeyen,
• En az bir senedir sahada aktif olarak çalışan,
• 2021 yılı gelirleri 30.000 TL ile 3.000.000 TL arasında olan kuruluşlar,
• Geçmişinde fonun kapsamına girecek biçimde odağında eğitim temalı çalışmalar yapmış olması.

Meslek odaları ve yardım kuruluşlarıyla sosyal yardımlaşma ve dayanışma vakıfları fondan yararlanamazlar. Başvuru sahibi kuruluşların diğer üniversite, şirket, kamu kurumları ve yerel yönetimler, tüzel kişiliğe sahip olmayan yapılar vb. ile işbirliği yapmaları mümkündür ve teşvik edilir. Vakıf üniversitelerinin uygulama ve araştırma merkezleri başvuru yaparken bu merkezlerinin bütçesini iletmelidir.

Bu alanda faaliyet gösteren inisiyatif, platform, vb. benzeri tüzel kişiliğe sahip olmayan birliktelikler de programa başvurabilir ancak Sivil Toplum için Destek Vakfı ile yasal açıdan hibe ilişkisi kuracak tüzel kişiliğe sahip bir ev sahibi kuruluşun başvuru formunda belirtilmesi gerekir. Ayrıca ev sahibi kuruluşun da yukarıda bahsi geçen başvuru sahibi kuruluşta aranan özelliklere sahip olması gerekir.

Değerlendirme komitesinin görüşü sonrası, bir kuruluş yalnızca bir başvurusu ile hibe almaya hak kazanabilir. Ancak, bir kuruluşun birden fazla projenin ortağı olması mümkündür. 

Hali hazırda Sivil Toplum için Destek Vakfı’ndan hibe alan STK’lar bu fona başvurabilir.

Geçmiş dönemde hibe almış olan ya da başka bir hibe programı için başvurup reddedilmiş olan kuruluşların bu programa başvurmasında bir engel yoktur.

B) Uygulama yeri ve süresi 

Desteklerin süresi en fazla 12 ay olmalıdır. Desteklenecek proje ve çalışmaların uygulama yeri Türkiye sınırları içinde olmalıdır. Ancak başka bir ülkede faaliyet gösteren STK’larla işbirliği halinde gerçekleştirilecek ek faaliyetler de bütçe kalemi olarak eklenebilir.

Faaliyetlerin en erken başlama tarihi Ekim 2022’dir.

C) Hibe tutarı ve ödeme takvimi

Eğitimde Yenilikçi Yaklaşımlar Fonu 2022 döneminde STK’lara dağıtılacak hibenin toplam tutarı en fazla 390.000 TL’dir. Değerlendirme Komitesi kriterler çerçevesinde ve gerekli gördüğü takdirde yapılan başvuruları olumlu değerlendirmeme ya da dağıtılacak hibe miktarını artırma hakkını saklı tutar.

Başvuru yapan STK hibe programından en fazla 130.000 TL talep edebilir. Eş finansman mümkündür ve bununla ilgili bir kısıt bulunmamaktadır.

Hibeler, ilki hibe sözleşmesinin imzalanmasını takip eden hafta olmak üzere desteklenen STK ile mutabık kalınan takvim çerçevesinde ödenir. Ödemeler en az üç taksit halinde ve banka hesabına havale yoluyla yapılır.

Toplam bütçenin %10’una tekabül eden son taksit, desteklenen STK’nın imzalanan sözleşmedeki tüm yükümlülükleri yerine getirmesi şartıyla final raporunun onaylanmasının ardından bir ay içerisinde ödenir. Desteklenen STK’nın sözleşme süresi içerisinde tüm proje harcamalarını gerçekleştirmesi gerekir.. Son ödeme gerçekleşen harcama tutarı üzerinden yapılır.

Desteklenen STK’ların hibe kapsamında yaptıkları harcamaların faturalarını üç sene boyunca saklamaları gerekir. Gerekli görüldüğü takdirde, Sivil Toplum için Destek Vakfı tarafından mali denetleme istenebilir.  

Kabul edilmeyen harcamalar

İstenilen hibe tek bir kalem için (maaş dahil) harcanabilir ancak üçüncü kişi ve kuruluşlara alt hibe olarak verilemez ya da devredilemez. Fakat farklı kişi ve kuruluşlardan danışmanlık almak ve bunun bütçelenmesi mümkündür.

Burs ve tamirat türü çalışmalar programlardaki harcama kalemlerinden biri olarak bütçelenemez.

III. Değerlendirme Kriterleri ve Süreci

A) Değerlendirme Komitesi

Sivil Toplum için Destek Vakfı tarafından hibe başvurularının değerlendirilmesi amacıyla bir kurulan Değerlendirme Komitesi; bağışçılar, vakıf kurullarından yetkililer ve eğitim alanında uzmanlığı bulunan kişilerden oluşur. Komite, yapılan başvuruları aşağıda belirtilen kriterler doğrultusunda değerlendirerek görüş bildirecektir.

Komite belirtilen kriterler doğrultusunda ve gerekli gördüğü takdirde yapılan başvuruları olumlu değerlendirmeme hakkını saklı tutar.

 B) Değerlendirme Kriterleri

Başvurular aşağıda yer alan değerlendirme kriterleri çerçevesinde değerlendirilir:

• Başvuran kuruluşun kurumsal kapasitesi: Kuruluşun üyeleri, bağlantıları, (varsa) çalışanları, gönüllüleri ve uzmanlığıya eğitim alanında yeterli yönetim becerisine ve hibeyle ilgili birinci derecede sorumluluk sahibi olan ekibin işin gerektirdiği bilgi, beceri, zaman ve tecrübeye sahip olması,
• Özgünlük: Fikrin ve yaklaşımın Türkiye’deki eğitim alanı özelinde özgünlüğü,
• STK’nın hibe programının alanıyla ilişkisi: Eğitim alanındaki paydaşların başvuran kuruluşta, çözümle ilgili planlamada ve/ya da uygulamada nasıl yer aldığı,
• Nedenlere odaklanmak: Eğitimle ilgili sorunların temel/kök nedenlerinin ortadan kalkmasına odaklanılmış olması,
• Ölçeklenebilir yaklaşım: Yeterli kaynaklar seferber edildiği ölçüde mevcut yaklaşımın, ortaya çıkarılan modelin ve/veya pilot uygulamanın çoğaltılabilir olması,
• Sosyal etki: Yapılan işin eğitim alanına ve hedef kitlelere yönelik ölçülebilir katkısının olması.

C) Değerlendirme Süreci

• Başvuru koşulları, öncelikler, değerlendirme süreçleri ve programla ilgili diğer bilgiler Sivil Toplum için Destek Vakfı’nın internet sitesi ve Vakfın yer aldığı sosyal medya platformları aracılığıyla ilan edilir.  
• İlgilenen STK’lar başvuru formunu doldururlar.
• Başvurular öncelikle teknik açıdan uygunluklarına göre Vakıf içerisinde değerlendirilir. Bu süreç içinde gerek görülürse başvuru sahipleriyle görüşmeler yapılabilir.
• Vakıf tarafından yapılan iç değerlendirme sonucu programın öncelikleriyle örtüşen, üzerinde daha ayrıntılı konuşulması ve uzmanların görüş bildirmesi istenilen başvurular Değerlendirme Komitesi’nin katılacağı bir toplantıda incelenir.

• Desteklenmeye hak kazanan STK’larla başarı göstergeleri üzerinde netleşilmesinin ardından hibe sözleşmeleri imzalanır ve hibe süreci başlar.

Sivil Toplum için Destek Vakfı, toplantı katılımcılarının ve başvuran STK’ların başvuru süreçlerine yönelik bütün bilgileri, işlemleri, görüşleri ve görüşmeleri gizlilik çerçevesinde ele alır.

IV. Başvurular

Başvuru yapmak  isteyen kuruluşların internet sitemizin ana menüsünde bulunan Hibe Fonları sayfası altındaki  Eğitimde Yenilikçi Yaklaşımlar Fonu bölümünde yer alan başvuru formunu 19 Eylül 2022  tarihinde saat 18:00’a kadar eksiksiz şekilde göndermeleri gerekir.

Ön hazırlık yapmak için başvuru formunun *.pdf versiyonunu bilgisayarınıza buradan indirebilir ve başka bir dosya oluşturarak başvurunuzu oluşturabilirsiniz. Böylece daha sonra başvuru formuna ilgili alanları kopyalayıp yapıştırarak ilerleyebilirsiniz.

Başvuru formunu gönderirken;

• Başvurunun kabul edilmesi durumunda başvuruyla ilgili birinci derece sorumlu olacak bir kişinin ayrıntılı öz geçmişi,
• Başvuruda belirttiğiniz amacı gerçekleştirmek amacıyla bir senelik bütçe öngörünüz ve bunun içinde Sivil Toplum için Destek Vakfı’ndan talep edeceğiniz miktarı içeren bütçe (Örnek bütçeye buradan ulaşabilirsiniz.),
• Ayrıntılı zaman planı,
• Başvurunuzu güçlendireceğini düşündüğünüz bilgi, belge, yayın, haber vb. içeren bilgilerin formda ilgili bölüme eklenmesi (formdaki en son bölüm) ya da form gönderildikten sonra en fazla 2 iş günü içinde kurumsal@siviltoplumdestek.org  adresine e-posta yoluyla gönderilmesi gerekir.

Bu ek dokümanlar Sivil Toplum için Destek Vakfı’na ulaşmadan yapılan başvurular değerlendirmeye alınmayacaktır.

V. Başvuru süreci

Eğitimde Yenilikçi Yaklaşımlar Fonu’na yapılan başvurular 19 Eylül 2022 saat 18:00’a kadar kabul edilecek ve başvuru süreci aşağıda yer alan takvime uygun olarak yürütülecektir.

 VI.İzleme ve Değerlendirme Süreci

Program kapsamında desteklenen STK’ların, hibe ödemeleriyle bağlantılı olarak belirlenen tarihlerde ara dönem ve final raporları sunmaları gerekir. Sivil Toplum için Destek Vakfı tarafından bağışçıların da katılımıyla belirli aralıklarla desteklenen STK’lara ziyaretler de gerçekleştirilebilir.

Hibe kullanan STK’ların hibenin etkisinin ölçümlenmesi için yapılacak çeşitli değerlendirme faaliyetlerine katılmaları beklenir. Öncelikle,  STK’lar, STDV etki değerlendirme uzmanının desteği ile proje metinlerini tekrar gözden geçirerek,  ulaşmak istedikleri niceliksel ve niteliksel başarı göstergelerini son hallerine getirirler. Hibe sözleşmesinin imzalanmasının ardından, kurumların farklı alanlardaki kapasitelerinin mevcut durumlarına ilişkin olarak hazırlanmış ön testin doldurulması beklenir. Final raporunun sunulmasının ardından ise benzer bir son test doldurulması istenir. Buna ek olarak, STDV İzleme Değerlendirme Uzmanı STK’larla projenin başarı göstergeleri ve hibe süreci odağında hazırlanan bir değerlendirme formuyla desteklenen birebir değerlendirme görüşmeleri yapar.   Hibe kullanmış olan STK’ların tüm bu çalışmalara aktif  katılımı beklenir.

VII. Görünürlük Kuralları 

Hibe alan kuruluşların internet sitelerinde, hibe kapsamında hazırlanacak matbuu ve dijital materyallerde Sivil Toplum için Destek Vakfı’nın ve Her Yaşta Fonu’nun ana destekçisi olan Latro Kimya’nın logolarına yer vermesini bekler. 

Desteklenen kuruluşların hibe aldıkları projeler ve faaliyetlerle ilgili yaptığı iletişim çalışmalarında ve sosyal medya paylaşımında destekçi kurumların isimlerine yer vermesi, bu kurumların sosyal medya hesaplarını etiketlemesi gerekir.

Bununla birlikte, desteklenen kuruluşları ve çalışmalarını STDV bağışçılarına ve paydaşlarına tanıtmak amacıyla biri hibe başında bir de hibe sonunda olmak üzere desteklenen kuruluşlarla yazılı olarak yapılan röportajlara zamanında yanıt vermesi beklenir. 

Sivil Toplum için Destek Vakfı’nın görünürlük kuralları ile ilgili detaylı bilgiye buradan ulaşabilirsiniz. Fonunun bağışçılarının görünürlük konusunda ek talepleri olabilir. Bu talepler hibe sürecinin başında desteklenen STK’larla paylaşılacaktır. 

Fonla ilgili sorularınızın cevapları internet sitemizde yer alan Sıkça Sorulan Sorular bölümünde olabilir. Diğer sorularınız için kurumsal@siviltoplumdestek.org adresinden e-posta ile bizimle iletişime geçebilirsiniz.