All Posts By

Sivil Toplum için Destek Vakfı

Başka Bir Okul Mümkün Derneği Öğretmenler için Desteğim Cebimde Projesini Tamamladı

By | Eğitimde Yenilikçi Yaklaşımlar Fonu

Başka Bir Okul Mümkün Derneği (BBOM), Türkiye’de erken çocukluk ve ilkokul eğitiminin katılım ve barış yönünde gelişmesine katkıda bulunmak amacıyla çalışmalar yürütüyor. Dernek, demokratik yönetim ekseninde oluşturulan BBOM modeli ile öğrenme ortamındaki tüm öznelerin (çocuklar, öğretmenler, idari ve yardımcı personel ve gerektiğinde ebeveynler) odakta olduğu barışçıl, sosyal ve duygusal becerileri destekleyici yaklaşımların yer aldığı bir öğrenme topluluğu oluşturmayı hedefliyor. BBOM, Latro Kimya işbirliği ile hayata geçirdiğimiz Eğitimde Yenilikçi Yaklaşımlar Fonu’nun 2021 döneminde sağladığımız hibe desteği ile Öğretmenler İçin Desteğim Cebimde projesini hayata geçirdi. BBOM ile öğretmenlerin sosyal ve duygusal alanda mesleki ve kişisel gelişimleri için sürdürülebilir bir destek oluşturmak amacıyla sosyal duygusal öğrenme yaklaşımının temelinde yer alan beceri sınıflandırması çerçevesinde Android ve IOS destekli bir uygulama geliştirdi.

Başka Bir Okul Mümkün Derneği ile yaptığımız röportajda proje kapsamında yürüttükleri faaliyetler, mobil bir uygulama gerçekleştirirken yaşadıkları zorluklar, çevrimiçi eğitim sonrası okula dönüşte öğretmenlerin ortaya çıkan ihtiyaçları ve derneğin gelecek dönem planları hakkında konuştuk.

Hibe desteğimizle hayata geçirdiğiniz Öğretmenler için Desteğim Cebimde projesini tamamladınız. Proje kapsamında yürüttüğünüz çalışmalardan bahseder misiniz?

Öğretmenin sosyal ve duygusal becerileri dediğimizde hangi alanlara odaklandığımızla ilgili bir sınıflandırma yapmaya ihtiyacımız vardı. Sosyal ve duygusal beceri sınıflandırması yaparak uygulamanın çerçevesini belirlemiş olduk. Çalışmamızın duygu ve ihtiyaçlarla ilişkisini kurmak adına duygu ve beden ilişkisine dair bilimsel bir arka plan oluşturmak için literatür araştırmaları ve uzman görüşmeleri yaptık. Toplanan veriler ile duygu ve beden karşılıklarına dair bir haritanın tasarımını çalıştık. Böylece örnek olay-duygu- ihtiyaç haritasının tasarımının ilk adımı tamamlamış olduk.

Öğretmenlerin günlük yaşamlarında karşılaştıkları olayların duygu ve ihtiyaçlarla olan ilişkisini ortaya koymak amacıyla anket çalışması ve bir dizi atölyeden oluşan bir çalışma gerçekleştirdik. Topladığımız veriler sayesinde öğretmenlerin günlük yaşamlarında sıklıkla karşılaştıkları olaylar listelendi. Bu çalışmanın ardından olay-duygu- ihtiyaç haritası görsel olarak tamamlandı. Öğretmenin kendi gelişim alanlarını keşfetmesini sağlamak amacıyla sosyal ve duygusal becerilere ilişkin öz değerlendirme sorularının listelemesi hazırladık.

Kullanıcı deneyimi ve kullanıcı ara yüzü tasarımı tamamlanan uygulama ekranlarını ilk örneği yapılarak öğretmenlerden oluşan bir gruptan geri bildirimler aldık. Uygulamanın öğretmenin sosyal ve duygusal becerilerinin bütüncül bir şekilde desteklenmesine hizmet edecek süreç planlaması yaptık. Öğretmenlerin sürdürülebilir iletişim başlığı altında kendilerini değerlendirmelerini sağlayan bir ölçek ile öğretmenlerin ihtiyaç duyduğu beceriler yönelik bir alan araştırması yaptık ve çıktıları projenin devam yıllarının planlanmasında kullandık.

Öğretmenler için Desteğim Cebimde projesi kapsamında ilk kez bir mobil uygulama geliştiriyorsunuz.  Yerel ölçekte çalışmalar yapan dernekler mobil uygulamalar geliştirirken ne tür zorluklarla karşılaşıyor? Benzer çalışmalar yapacak olan sivil toplum kuruluşlarına (STK) neler önerirsiniz?

Mobil uygulama geliştirmek için yola çıkan bir STK farklı bir alanda yeni bir işbirliği kurma ve sürdürme yolunda oldukça fazla deneyim kazanıyor. Bu alanda çalışan profesyoneller ve STK’lar arasındaki iletişimin güçlü olması oldukça önemli. Öte yandan bir uygulama geliştirirken mutlaka hedef kitle olan kullanıcıların deneyimini göz önünde bulundurmak gerekli. Bunun için yapılacak ilk örnek çalışmalarına önemli bir odak koyulmalı. İlk örneğe odak koymak ortaya çıkacak uygulamanın hedef kitlenin ihtiyaçlarını tanımlamada öngörülemeyen noktaları keşfetmek açısından kıymetli.

COVID-19 salgını sonrası yeniden başlayan yüz yüze eğitimin ikinci yılı kısa bir süre önce başlandı. Beraber çalışma yürüttüğünüz grupları göz önüne aldığınızda öğrencilerin ve öğretmenlerin ortaya çıkan yeni ihtiyaçlarından ve bu ihtiyaçları karşılamak için yaptığınız çalışmalardan bahseder misiniz?

Hem ülkemizde hem de dünyamızda etkisini gösteren COVID-19 salgını ile eğitim ortamlarında hem öğretmenlerin hem de çocukların günlük yaşam pratikleri büyük ölçüde değişti. Bu dönemde özellikle öğretmenlerin yeni beceriler geliştirmesi ve çalışma ortamında mevcut duruma uyumlu yeni stratejiler belirlemeleri gerekti. Pandeminin etkisiyle günlük yaşamlarında değişen koşullara uyum sağlamaya çalışan öğretmenler yüz yüze eğitime dönüldüğünde ortaya çıkan öğrenme açığı ve sınıf iklimini yeniden inşa etme çabasıyla her geçen gün gittikçe daha fazla zorlanmaya başladı. Bu noktada öğretmenlerin zorlandıkları alanlara yönelik destek alabilecekleri mekanizmaların da azlığı onların farklı stratejiler geliştirmelerine destek olacak kaynağı sağlamadığını söylemek mümkün. Dolayısıyla öğretmenlerin günlük yaşamlarında sıklıkla içinde durmakta zorlandıkları olaylarla karşılaştıklarını söylenebilir.

Öğretmenler sınıf ve okul iklimini tüm öznelerle kurduğu ilişkilerde kimi zaman hissettiği duygular ve ihtiyaçlarıyla bağlantı kurmakta zorlanıyor ve bu durumda esenliklerini etkiliyor. BBOM olarak öğretmenlerin kendi esenliklerini merkeze alarak sosyal ve duygusal açıdan ihtiyaç duydukları becerilerle ilgili gelişim alanlarını desteklemek için çeşitli programlar geliştiriyoruz.

Eğitimde Yenilikçi Yaklaşımlar Fonu’ndan aldığınız hibe desteğinin derneğinize ve çalışmalarınıza ne tür katkıları oldu? Eğitim alanında yapılan çalışmaların farklı bağışçılar tarafından desteklenmesi sizce neden önemli?

Desteğim Cebimde projesi fikri doğduğunda öğretmenlerin günlük yaşamalarında sıklıkla karşılaştıkları zorluklar olduğunu ve bu zorlukları okul iklimini tüm paydaşları ile çeşitli alanlarda yaşadıklarını biliyorduk. Türkiye’nin çeşitli bölgelerinde yaşayan ilkokul öğretmenleri ile yaptığımız örnek olay atölyeleri ile öğretmenlerin günlük yaşamlarında yaşadıkları zorlukların haritasını çıkarmış olduk. Öte yandan öğretmenler sınıf ve okul iklimini oluşturan çocuk, meslektaş, ebeveyn gibi her bir özne ile kurduğu ilişkilerde kimi zaman hissettiği duygular ve ihtiyaçlarıyla bağlantı kurmakta zorlanıyor ve bu durumda esenliklerini etkiliyor. Yaptığımız çalışmalarda öne çıkan dikkat çekici nokta öğretmenlerin okul ortamında karşılaştıkları olaylar, hissettikleri duygular ve ihtiyaçlar genellikle birbirine benzer ve ortak olduğu. Bu noktada öğretmenlerin sürdürülebilir bir şekilde desteklenmesi büyük önem taşıyor. Yapılan çalışmaların farklı bağışçılar tarafından desteklenmesi sürdürülebilirliğe de katkı sunuyor.

Başka Bir Okul Mümkün Derneği’nin gelecek dönemdeki öncelikleri ve yapmayı planladığı çalışmalardan bahseder misiniz?

Desteğim Cebimde Projesi ile BBOM olarak öğretmenlerin ihtiyaçlarına yönelik önemli bir içgörü elde ettik. Bu bağlamda uygulamanın içeriğinin zenginleştirilmesi ve öğretmenlerin ihtiyaçlarına bütüncül bir çerçeveden yanıt veren uygulamaların dahil edilmesi önceliğimiz. Projeyi BBOM’un geliştirdiği tüm programların kolaylıkla erişilebileceği etkileşimli bir platform haline getirme niyetimiz var. Bununla birlikte öğretmenin sosyal ve duygusal becerilerine yönelik gelişim alanlarında ihtiyaç duydukları desteğe yönelik programların geliştirilmesi ana odağımız diyebiliriz.

Dem Derneği ile Duyduğun Gibi Değil Projesi Kapsamında Yapacakları Çalışmaları Konuştuk

By | Her Yaşta Fonu, Her Yaşta Fonu

Toplumsal zıtlıklar arasında diyalog alanları yaratmayı ve bu alanlarda sürdürülebilir çözümler üretmeyi hedefleyen Dem Derneği (Dem), işiten toplum ile sağır toplum ve işitme engelliler arasında acıma duygusundan uzak ve istihdamı destekleyen diyalog alanları yaratmak amacıyla çalışmalar yapıyor.  AgeSA Hayat ve Emeklilik işbirliği ve mali desteğiyle hayata geçirdiğimiz Her Yaşta Fonu’nun 2022 döneminde hibe desteği sağladığımız Dem, hibe kapsamında Duyduğun Gibi Değil projesini hayata geçiriyor. Proje kapsamında yaş sebebiyle işitme kaybı yaşayan 65 yaş üstü bireylerin yaşadıkları sorunları diyalog ile anlamak, kamuoyunda görünür kılmak ve çözüm için işbirliğini teşvik etmek amacıyla çalışmalar yapıyor.

Dem Derneği İletişim ve Kapasite Geliştirme Koordinatörü Ayşe Damla İşeri Sunman ile gerçekleştirdiğimiz röportajda; 9. yaşını kutlayan Dem’in yaşadığı değişim, yaşa bağlı işitme kaybının tanımı, diyalog alanlarını geliştirmek için düzenledikleri atölyeler ve proje kapsamında yürütecekleri çalışmalar hakkında konuştuk.

Dem Derneği yakın zamanda 9. yaşını kutladı. Aradan geçen zamanı değerlendirdiğinizde, çalışma alanınız ve buna paralel olarak Dem Derneği’nin yaşadığı değişime dair öne çıkan noktalardan bahseder misiniz?

Dem 17 Şubat 2023’te 9. yaşını kutladı. Kuruluşundan bu yana tabii ki Dem hem kurumsal hem de çalışmaları açısından değişti.

Dem kurulduğunda tam veya proje zamanlı çalışan gönüllülerden oluşan bir kuruluştu. Bugün proje zamanlı gönüllüleri ile denge içerisinde çalışan tam veya proje zamanlı profesyonelleri olan bir kuruluş. Kurumsal kapasitesini geliştirmeyi iniş çıkışları da olsa başardı. Bu değişimi kaynaklara bakış açısında geleneksel ile yenilikçiyi harmanladığında sağladı.

Çalışmaları açısından ise değişimi odaklandığında yaşadı. Toplumsal zıtlıklar arası iletişim alanları oluşturmak amacı ile kurulan Dem, bu geniş çerçeveyi küçülttüğünde ve sağır/işitme engelli bireyler ile işiten bireylerin arasındaki iletişim çalışmalarına yoğunlaştığında kimliğini buldu.

Şimdi ise yavaş ama planlı bir şekilde iletişim çalışmaları alanını genişletmeye hazır hale geliyor.

Diyalog alanlarını güçlendirmek için çeşitli iş yerlerinde işiten topluma yönelik etkinlikler düzenliyorsunuz. Düzenlediğiniz etkinliklerden bahsedebilir misiniz? Etkinliklere katılan kişilerden aldığınız geri bildirimleri de düşündüğünüzde, bu uygulama işiten toplumda ne tür farkındalıkların oluşmasına katkı sağlıyor?

Dem olarak özel sektör işbirlikleri ile iş yerlerinde işiten toplum ile işitme engelli ve sağır bireyleri bir araya getiren yapılandırılmış buluşmalar düzenliyoruz. Bu buluşmaları talebe göre farklı birçok şekilde tasarlayabiliyoruz.

Çoğunlukla işitme engelli/sağır bir kolaylaştırıcı liderliğinde interaktif bir işaret dili ile tanışma atölyesi düzenliyor; öğrenimleri işaret dili ile kahve siparişi etkinliği demgoodcoffee veya işaret dili ile video mesaj hazırlama etkinliği aşkını başka dilde anlat ile pekiştiriyoruz. Kimi zaman ise daha uzun soluklu, işaret dilini aktif kullanılabilmesine yönelik buluşma serileri düzenliyoruz.

2022 yılında dokuz işyerinde 313 diyalog yaratık. Bu neredeyse yılın her günü işiten bir bireyin, işitme engelli ve sağır bireyle Dem aracılığı ile yapılandırılmış bir alanda iletişime geçiyor olması demek.

Herhangi bir engel grubu için tek tipleştirme kanıksanmış söylemlerden dolayı çok fazla. Fakat Dem olarak, yarattığımız farkındalıkla işitme engelli ve sağır toplumun iletişim yolları açısından heterojen bir topluluk olduğunu ortaya koyuyoruz. Öncelikle bu tek tipleştirme algısını yıkıyoruz atölyelerimizde.

Yaşa bağlı işitme kaybı nedir? Yaşa bağlı işitme kaybı yaşayan 65 yaş üstü bireyleri desteklemek amacıyla geliştirilmiş bir politika bulunuyor mu? Bu tür bir çalışmanın hayata geçirilmesi için hangi paydaşlar tarafından neler yapılması gerekiyor?

Yaşa bağlı işitme kaybı, diğer adı ile Presbiakuzi, yaş ilerledikçe ortaya çıkan ve çoğunlukla her iki kulakta da görülen sinirsel tipte işitme kaybı. Çoğu durumda kişinin kendisinden önce çevresindekiler tarafından bu durum anlaşılır. Yaş ile işitme kaybı başlayan kişi televizyonu daha yüksek ses ile izlemeye veya gürültü ortamlarda konuşmaları ayırt edememeye başlar. Dünya’da ve Türkiye’de yaşlı nüfus arttıkça yaşa bağlı işitme kaybı yaşayan birey sayısı da artıyor.

Yaşa bağlı işitme kaybı yaşayan 65 yaş üstü bireyleri destekleyen bir politika bulunmuyor. Ancak kişiler işitme kaybı şüphesi ile Kulak Burun Boğaz (KBB) polikliniklerine başvurduklarında ve odyologlar tarafından gerekli testler yapıldığında işitme kaybı tanısını konuluyor ve çoğunlukla tedavisi için işitme cihazı veriliyor. İşitme cihazları en basit haliyle anlatmak gerekirse hoparlör görevi gören cihazlardır, satın alınması gerekir. Bu cihazlar için Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) desteği olsa da bu destek verim alınabilecek bir cihaz için oldukça yetersizdir. Kişi bir kulağı için neredeyse bir asgari ücret öder.

Burada ilk aşamada yapılması gereken yaşlılar ile çalışan sivil toplum kuruluşları, Sağlık Bakanlığı, Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı ve SGK işbirliğinde iki temel şey var:

  • Yaşa bağlı işitme kaybına erken teşhis ile erken müdahale edilmesi için ilgili kontrollerin teşvik edilmesi ve toplumun konuyla ilgili bilinçlendirilmesi,
  • İşitme cihazlarına erişimi kolaylaştırmak için SGK ödeneğinin artırılması.

Hibe desteğimizle Duyduğun Gibi Değil! projesini hayata geçireceksiniz. Bu projeye neden ihtiyaç duydunuz ve proje kapsamında ne tür çalışmalar yapmayı planlıyorsunuz?

Duyduğun Gibi Değil projesiyle, Türkiye’de sayısının en az 1 milyon 153 bin 132 olduğu tahmin edilen yaş ile işitme kaybı başlayan bireyin deneyimini, bireye ve çevresindekilere etkilerini diyalog ile anlamayı ve görünür kılmayı amaçlıyoruz. Ayrıca bu proje; Dem’in hedef kitlesini genişletmesini ve tüm işitme kayıplı bireyleri kapsayarak işbirliği içinde olası ortak çözümler geliştirilmesini sağlayacak. Bu çalışmaya ihtiyaç duymamızın en temel sebebi benzer bir çalışmaya rastlamamış olmamız.

Proje kapsamında aşağıdaki faaliyetlerin gerçekleştirmeyi hedefliyoruz:

  1. KBB Uzmanları, odyologlar ve psikologlar ile paylaşım toplantısı yapılması,
  2. Yaşlılık alanında çalışan en az üç STK’ya saha ziyareti gerçekleştirilmesi,
  3. Yaş ile işitme kaybı başlayan 25 birey ve yakını ile birebir görüşme gerçekleştirilmesi,
  4. Paylaşım toplantısı, saha ziyaretleri ve birebir görüşmeler ışığında rapor hazırlanması,
  5. Bir kişinin işitme kaybı ile olan deneyiminin belgeselleştirilmesi ve yayınlanması,
  6. Tüm işitme kayıplı bireylerin ortak sorunu olan ‘‘işitme cihazı ödemelerinin tamamının SGK tarafından yapılmaması’’ konusu için sosyal girişimcilik anlayışı ile orta ve savunuculuk anlayışı ile uzun vadeli uygulanabilir çözüm geliştirilmesi ve olası işbirlikleri için paylaşılması.

Çocuk Fonu 2022 Dönemi Fon Başlangıç Raporu Yayımlandı

By | Çocuk Fonu

Çocukların ihtiyaçlarının giderilmesi ve haklarının tesis edilmesi için 0-15 yaş arası çocuklarla çalışan sivil toplum kuruluşlarının (STK) projelerini ve kurumsal gelişimlerini desteklemek amacıyla Turkey Mozaik Foundation işbirliği, bireysel ve kurumsal bağışçıların desteğiyle hayata geçirdiğimiz Çocuk Fonu’nun 2022 dönemi fon başlangıç raporu yayımlandı. Fon kapsamında; Bütün Çocuklar Bizim Derneği, Kozalak Derneği, Uçan Süpürge Kadın İletişim ve Araştırma Derneği, Yerelden Kalkınma Derneği ve Zeytin Çekirdekleri Derneği’ne toplam 544.000 TL hibe desteği sağlıyoruz.

Çocuk Fonu 2022 döneminin yapısı, desteklediğimiz STK’lar ve yapacakları çalışmalara dair bilgilerin yer aldığı raporumuza buradan ulaşabilirsiniz.

NATURA Doğa ve Kültür Koruma Derneği Akdeniz Habitatlarının Son Yaban Kedileri Projesini Tamamladı

By | Acil Deprem Fonu, Orman Yangınları Acil Destek Fonu

NATURA Doğa ve Kültür Koruma Derneği (NATURA), dünyada sadece Güneybatı Anadolu’da yaşayan ve günümüzde parçalanmadan dolayı yok oluşun eşiğinde olan Sığla (Günlük) orman toplulukları arasında koridor oluşturarak, parçaların birleştirilmesi ve bu orman topluluklarının yok oluş sürecinin tersine çevrilmesi için çalışmalar yürütüyor. Turkey Mozaik Foundation, Actecon ve 212 işbirliğiyle bireysel ve kurumsal bağışçıların finansal desteği ile hayata geçirdiğimiz Orman Yangınları Acil Destek Fonu kapsamında NATURA, Akdeniz Habitatlarının Son Yaban Kedileri  projesini hayata geçirdi. Dernek, proje kapsamında yanan alanlarda karakulakların ve yaban kedilerinin  popülasyonunun mevcut durumunu ortaya çıkarmak amacıyla çalışmalar yürüttü. 

NATURA kurucu üyesi Özlem Parlar Ürker ile yaptığımız röportajda; mega yangın kavramını, Karakulak Eylem Planı çalıştayı, proje faaliyetleri, derneğin gelecek dönem planları ve fonun çalışmalarına katkıları hakkında konuştuk. 

2020 yılında Avustralya’da meydana gelen yangınlarla beraber sıklıkla duymaya başladığımız mega yangın kavramını tanımlayabilir misiniz? Türkiye’de olası mega yangınları önlemek amacıyla geliştirilmiş ulusal düzeyde bir stratejik plan veya politika bulunuyor mu?

Literatürde Akdeniz Havzası’ndaki yangın kuşağında yer alan Türkiye gibi ülkeler için tek başına en az beş bin hektarlık bir alanı etkileyen orman yangını mega/katastrofik/büyük gibi sıfatlar veya terimlerle ifade ediliyor. Bir Akdeniz ülkesi olan Son 20 yılın istatistiklerine göre Türkiye’de her yıl ortalama üç bin orman yangını çıkmakta ve sekiz bin hektar alan yanıyor. Söz konusu bu yangınların her yıl ortalama iki tanesi büyük veya mega yangındır. 

28 Temmuz 2021’de başlayan ve büyük çoğunluğu Antalya ve Muğla olmak üzere 54 ilde meydana gelen 250’den fazla yangının 16 tanesi büyük yangındı. Bu yangınlarda en az 150 bin hektar orman alanı etkilendi. Neredeyse son 20 yılda yanan alanların toplamı kadar olan bu büyük yangın dalgasından en çok etkilenen iller Antalya (82 bin ha) ve Muğla (62 bin ha) oldu. Bu mega yangın dalgasının sonuncusu ise 2022 Haziran ayında Marmaris Bördübet Yaban Hayatı Geliştirme Sahası ve yakın çevresindeki yaklaşık beş bin hektarlık bir alanı etkileyen bir başka yangın oldu.

Ülkemizde bu yeni gelişen mega yangın sürecini anlamaya ve adapte olmaya ilişkin, Tarım ve Orman Bakanlığı’nın altında Orman Genel Müdürlüğü koordinasyonunda olmak üzere, Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü işbirliğinde ulusal düzeyde hızlı bir şekilde reaksiyon alabilmek adına çeşitli strateji ve politika güncellemelerine başlandığı ifade edilebilir. Buna en güzel örnek, 13-15 Ekim 2021 tarihlerinde Ankara’nın Kızılcahamam ilçesinde; yangın öncesi, yangın süresince, yangın sonrası, iletişim ve kamuoyunun doğru bilgilendirilmesi, teknoloji ve inovasyon ile Akdeniz Ülkeleri Yangın Birliğinin Kurulması gündem maddelerini görüşmek üzere 268 katılımcının iştirakiyle toplanan, 135 karar ve 217 eylem önerisi geliştirilen İklim Değişikliği Sürecinde Orman Yangınları Çalıştayı verilebilir.

Bunu takiben, Mega Yangınların Yönetilmesi başlığı altında önem arz eden konulardan bir diğeri olarak, bu yangınlar sonrasında doğayla uyumlu müdahale tekniklerinin uygulanabilmesine yönelik ekolojik restorasyon ilkelerinin kamuoyunca benimsenebilmesi amacıyla NATURA olarak Marmaris Bördübet Yaban Hayatı Geliştirme Sahası yangını sırasında ve sonrasında sergilemiş olduğumuz tutumun Tarım ve Orman Bakanı başta olmak üzere doğrudan karşılık bulmuş olması ve bu korunan alanda Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü koordinasyonunda ekolojik restorasyon ilkelerinin uygulanacağının taahhüt edilmiş olması da yeni gelişen süreçte karar vericiler nezdinde reaktif bir karşılık verildiğine iyi bir işaret olarak yorumlanabilir.

Karakulak Eylem Planı Çalıştayı’na katıldınız. Yaban hayatın korunması bağlamında karakulakların öneminden bahsedebilir misiniz? Bu çalıştayın sonucunda ne tür öneriler ortaya çıktı? Bu önerilerin hayata geçirilmesi için önümüzdeki dönemde ne tür çalışmalar yapmayı planlıyorsunuz?

Avrupa Birliği Katılım Öncesi Mali Yardım Aracı (IPA) ikinci dönemi çerçevesinde; Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı ile Tarım ve Orman Bakanlığı, Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü tarafından yürütülen, araştırmacısı olduğumuz Yeni Bir Metodoloji Kapsamında Türkiye’deki Nesli Tehlike Altındaki Türler İçin Tür Eylem Planlarının Hazırlanması, Uygulanması ve İzlenmesi projesi kapsamında, 24 ve 25 Kasım 2022 tarihlerinde, çalıştaya katıldık. Bu çalıştay kapsamında karakulak türünün yayılış gösterdiği Antalya, Aydın, Burdur, Denizli ve Muğla, illerinden kamu ve özel kurum/kuruluşlardan temsilciler ve STK temsilcileri bir araya geldi. Çalıştay sonunda karakulakların ve habitatlarını korunması için ilgili kurumların yapacakları koruma eylemleri planlandı. Karakulak Tür Eylem Planı projesinin sonuç raporu ile de bu eylemler final haline getirilecek. Ayrıca önümüzdeki 10 yıl boyunca ilgili taraflar türün korunması adına çalışmalar yürütecek. NATURA olarak bizler de bu çalışmaların takibini ve koordinasyonunu yapmayı planlıyoruz.

Hibe desteğimizle hayata geçirdiğiniz Akdeniz Habitatlarının Son Yaban Kedileri projesi kapsamında yürüttüğünüz çalışmalardan bahsedebilir misiniz?

Bu değerli hibe ile 2021 yazında Marmaris’te meydana gelen ve karakulak ile yaban kedilerinin habitatlarında büyük ekosistem yıkımına neden olan yangından sonra özellikle iki türün de sığınmış olabileceği düşünülen Bördübet Yaban Hayatı Geliştirme Sahası içinde foto-kapanlar ile izlemeler gerçekleştirdik. Bu izlemelere göre karakulakların ve yaban kedilerinin bu bölgeye sığındığını ortaya çıkardık. Bu iki türün yangınlar sonrası alan kullanımını, yangından nasıl etkilendiklerini ve ekolojik özelliklerini ortaya çıkarmak için uydu vericisi ile takip etmek amacıyla sahada yakalama maksatlı tuzaklarımızı aktif hale getirdik. Maalesef 2022 Haziran ayında çalışma sahamızın tamamına yakınını yine yangınlar sonucunda kaybettik. Bu esnada başta foto-kapan ve yakalama tuzakları olmak üzere birçok ekipmanımız da yangınlarda zayi oldu. Akamete uğrayan bu mevcut projemizin devamı niteliğinde olan ve The Turquoise Coast Environment Fund tarafından desteklenmeye değer görülen Akdeniz Kıyılarında Mega Yangınların Ardından Yaban Hayatına Ekolojik Restorasyon Desteği başlıklı projemiz ile bu çalışmaların devamını yürütmeyi planlıyoruz.

Orman Yangınları Acil Destek Fonu’ndan aldığınız hibe desteğinin çalışmalarınıza ne tür katkıları oldu? Yaban hayat üzerine yapılan çalışmaların farklı bağışçılar tarafından desteklenmesi sizce neden önemli?

Yaban hayatı çalışmalarının temeli doğal sürecin korunması, insan faaliyetlerinin etkilerinin araştırılması ve bu etkilerin azaltılmasının önemini ortaya koymasıdır. Bu nedenle, bütün türler göz önüne alınarak ekosistem ve genetik çeşitliliğe yönelik bütüncül çalışmalar yürütülüyor. Bu çalışmalar yürütülürken insan emeğine, farklı türlerde malzemelere veya materyallere ve bolca zamana ve sabra ihtiyaç duyuluyor. Farklı fonlar ve bağışçı desteği bu anlamda kritik bir öneme sahiptir.

Özellikle büyük yangınların ardından kapsamlı ve hızlı çalışmalar önem teşkil ediyor. 2021 mega yangınlarının ardından verilen Orman Yangınları Acil Destek Fonu hibe desteği ile yaban hayatının mevcut durumunu ortaya çıkarma ve strateji oluşturma imkânı bulabildik. Hızlıca saha çalışmalarına başlama şansını elde etmiş olduk. 

NATURA Doğa ve Kültür Koruma Derneği’nin gelecek dönemde yapmayı planladığı çalışmalardan ve önceliklerinden bahseder misiniz? 

NATURA olarak gelecek dönem için en acil önceliğimiz son iki yıl boyunca yaşanan mega yangınlar sırasında kadük kalan yaban hayatı araştırmalarımız çalışmamızı tamamlamak ve bölgede gelişen bu yeni süreç karşısında yaban hayatının güncel durumunu ortaya çıkarmaktır. 

Orta vadeli hedefimiz ise çalışma alanımız özelinde Ekolojik Restorasyon ilkelerini hayata geçirmek ve Türkiye orman varlığının ekolojik toleransını bu yeni sürece uyum sağlayabilir hale gelmesinde öncü roller oynamak. Aynı zamanda bu süreçte hem karar vericilere hem de topluma doğru bir kanaat önderliği yapmaktır.  

Uzun vadeli hedefimiz ise mega yangınlar sürecinde yangının ekolojik bir etmen olduğu gerçeğinden yola çıkarak, yangınla uyumlu yaşam pratiklerini tüm kamuoyuna aktarmak ve Türkiye’deki ekolojik okuryazarlık kapasitesinin artırılmasına katkıda bulunmaktadır.   

Tüm bunları hayata geçirebilmek içinse Vakfınız liderliğinde kurulan Orman Yangınları Acil Destek Fonu gibi ulusal ve uluslararası kurumların oluşturduğu fonlardan ve hibelerden yararlanmaya devam etmeyi aynı zaman yerel yönetimler, kamu kurumları ve diğer STK’larla da işbirliklerimizi geliştirerek bu etkiyi kısa vadede uzun erimli bir hale getirmeyi hedefliyoruz.  

 

Yerel Güçlenmeye Destek Fonu Kapsamında Desteklenecek STK’lar Belirlendi

By | Yerel Güçlenmeye Destek Fonu

Yerel Güçlenmeye Destek Fonu‘nu Kahramanmaraş’ta meydana gelen ve çevre illeri de şiddetli şekilde etkileyen depremlerin ardından sahada aktif olarak faaliyet gösteren ve bölgeye destek sağlamak üzere çalışmalarına başlayan sivil toplum kuruluşlarının (STK) uzun vadeli projelerini desteklemek amacıyla Dalyan Foundation ve Turkey Mozaik Foundation işbirliğiyle, bireysel ve kurumsal bağışçıların desteğiyle hayata geçirdik. Fon kapsamında 19 STK‘ya toplam 43.453.500 TL hibe desteği sağlayacağız.

Desteklenen projelerle ilgili özet bilgileri aşağıda görebilirsiniz:

Defne Kadın Girişimi Üretim ve İşletme Kooperatifi, sağladığımız 2.288.800 TL hibe desteğiyle Defne Yeniden projesini hayata geçirecek. Kooperatif proje ile Defne/Hatay’da bulunan kooperatif binasını yenileyecek ve üretim kapasitesini arttıracak ekipmanları temin edecek. Kooperatif bu amaç doğrultusunda, depremden etkilenen kadınların hem ekonomik hem de sosyal olarak güçlenmesine katkı sağlamayı hedefliyor.

Eşitlik için Dayanışma Derneği, sağladığımız 2.437.400 TL hibe desteğiyle Deprem Göçü Alan İllerdeki STK’lar için Çocuk Odaklı Kapasite Geliştirme Programı projesini hayata geçirecek. Dernek proje kapsamında deprem bölgesinden yoğun göç alan üç ilde bulunan ve depremden etkilenen çocuklarla beraber çalışan altı STK’nın hak temelli çocuk çalışmaları kapasitesini güçlendirmek amacıyla çalışmalar yürütecek.

Fikir ve Sanat Atölyesi Derneği, sağladığımız 1.557.000 TL hibe desteğiyle Afet Sonrası Dönemde Çocuk Hakları Temelli Psiko-sosyal Destek Çalışması projesini hayata geçirecek. Dernek Adıyaman’da yürüteceği proje kapsamında; yaşanan depremlerin çocuklar üzerinde yarattığı travmatik etkiyi en aza indirmek amacıyla çalışmalar yürütecek. Bu amaç doğrultusunda dernek, Adıyaman Yenimahallede bulunan konteyner kentte çocuklara ve bakım verenlerine yönelik 12 haftalık bireysel ve grup psiko-sosyal ilk yardım programları uygulayacak. Aynı zamanda deprem sonrası çocuklara yönelik yapılan çalışmaları, hizmetleri, politikaları ve hak ihlallerini çocuk hakları odaklı izleyerek, raporlaştıracak.

Füsun Sayek Sağlık ve Eğitim Geliştirme Derneği, sağladığımız 2.018.000 TL hibe desteğiyle Dokunan Hayatlar projesini hayata geçirecek. Dernek, Arsuz/Hatay’da yaşayan kadınların ekonomik olarak güçlendirlemesine katkı sunmak ve bölgedeki geleneksel el sanatları arasında yer alan ipekçiliği yeniden canlandırılmak amacıyla çalışmalar yürütecek. Bu amaç doğrultusunda dokuma atölyesi kuracak olan dernek, 3 ay süreyle 60 kadına dokuma sanatı ile ilgili teorik ve pratik eğitimler verecek. Aynı zamanda kadınların ürettikleri ürünleri satabileceği bir kooperatif kurmasına ve çeşitli platformlar üzerinde de üretilen ürünlerin satılmasına destek olacak.

İnsan Sağlığı ve Eğitim Vakfı, sağladığımız 2.290.800 TL hibe desteğiyle Depremden Etkilenen Çocukların Sağlık Hakkına Erişimlerinin Desteklenmesi projesini hayata geçirecek. Hatay merkez ve ilçelerinde faaliyet yürütecek olan dernek, depremden etkilenen çocukların psiko-sosyal olarak güçlenmesine destek olmak amacıyla çalışmalar yürütecek. Bu bağlamda çocukluk dönemi aşı takviminin sağlıklı bir şekilde uygulanması, solunum yolu enfeksiyonları, gastrointestinal hastalıklar, vektörle bulaşan hastalıklar ve yaralanmalara bağlı gelişen enfeksiyon risklerinin azaltılması amacıyla çalışmalar yürütecek.

Kadın Dayanışma Vakfı, sağladığımız 2.499.100 TL hibe desteğiyle Depremden Etkilenen Kadınlarla Dayanışma Kurmak projesini hayata geçirecek. Vakıf proje kapsamında Adıyaman, Diyarbakır, Hatay ve deprem sonrası göç alan Ankara ve Mersin’de şiddete uğrama riski bulunan ve/veya şiddete maruz kalan kadınlara yönelik çalışmalar yürütecek. Bu doğrultuda vakıf sosyal çalışmacı, psikolog ve avukat eşliğinde kadınlara yönelik güçlendirme toplantıları düzenleyecek. Aynı zamanda kadınların temel gıdaya ve hijyen ürünlerine erişimini desteklemek için ihtiyaç kitleri dağıtacak.

KAMER Kadın Merkezi Eğitim Üretim Danışma ve Dayanışma Vakfı, sağladığımız 2.395.000 TL hibe desteğiyle Dayanışma Yaşatır projesini hayata geçirecek. Vakıf proje kapsamında Adıyaman, Hatay, Kahramanmaraş ve Malatya’da çadır kentlerde yer bulamayan ve sokakta barınmak zorunda kalan kadınların ve çocukların gıdaya ve hijyen ürünlerine erişimini desteklemek aynı zamanda depremden etkilenenlere yönelik psiko-sosyal ve hukuki danışmanlık sağlamak amacıyla çalışmalar yürütecek.

Kırkayak Kültür Sanat ve Doğa Derneği, sağladığımız 2.148.000 TL hibe desteğiyle MutfakNa projesini hayata geçirecek. Dernek, kadınların ekonomik olarak güçlenmesine destek olmak amacıyla Gaziantep’te yaşayan Türkiye’den ve Suriye’den kadınların bir arada çalışacağı MutfakNa (Bizim mutfağımız) adı altında fiziksel mutfak ve mobil mutfak açacak. Sekiz kişinin istihdam edileceği proje kapsamında günlük 150-200 kişiye yemek hazırlanacak.

Köy Okulları Değişim Ağı Derneği, sağladığımız 2.500.000 TL hibe desteğiyle Afet Sonrası Kırsalda Destek Programı projesini hayata geçirecek. Dernek proje kapsamında deprem sonrası eğitimin sekteye uğradığı 70 köy okulundaki köy öğretmenlerinin bire bir mentorluk ve eğitimler yoluyla güçlendirilmesi amacıyla faaliyetlerini yürütecek. Aynı zamanda aile eğitimleri ve sosyal duygusal öğrenme programları aracılığıyla köylerdeki çocukların evde ve okulda aldıkları eğitim niteliğinin iyileştirilmesi amacıyla çalışmalarını yürütecek.

Kültürhane Bilim, Sanat, Müşterekler ve Ekolojik Yaşam Dayanışma Derneği, sağladığımız 1.719.000 TL hibe desteğiyle Kültür Mecrası projesini hayata geçirecek. Proje kapsamında dernek, Mersin’de depremden etkilenen kişilerin sosyal yaşamının güçlenmesini desteklemek amacıyla içerisinde toplantı salonu, çocuk, sanat, tamir atölyeleri ve bir eşya kütüphanesinin bulunacağı faaliyet alanı kuracak.

Medikal Arama Kurtarma Derneği, sağladığımız 2.212.000 TL hibe desteğiyle Afetlerde Cinsel ve Üreme Sağlığının Desteklenmesi projesi hayata geçirecek. Adıyaman, Diyarbakır ve Malatya’da yaşayan kadınların cinsel sağlık ve üreme sağlığı kapasitesini güçlendirmek aynı zamanda bölgedeki sağlık kuruluşlarının SRH kapasitesinin gelişmesine katkı sağlamak amacıyla çalışmalar yapacak.

Nesin Vakfı, sağladığımız 6.191.600 TL hibe desteğiyle Aziz Dede’nin Gezgin Atölyesi projesini hayata geçirecek. Vakıf proje kapsamında Hatay’da ikamet eden çocukların ve gençlerin iyi olma halini desteklemek amacıyla psiko-sosyal destek çalışmaları yürütecek. Aynı zamanda deprem bölgesinde psiko-sosyal çalışmalar yürüten eğitimcilerin ve genç gönüllülerin bu alandaki kapasitesini güçlendirmek amacıyla çalışmalar yapacak.

Öğretmen Ağı, sağladığımız 2.359.400 TL hibe desteğiyle Yaşamın İnşasında Öğretmen Var projesini hayata geçirecek. Proje kapsamında öğretmenlerin deprem bölgesine ilişkin belirledikleri ihtiyaçlara çözüm üretebilecekleri içerikler üretmesine, deprem sonrası okula uyum sağlamak üzere insan kaynağını düzenli ve sürdürülebilir kılınmasına ve yerelde öğretmenlerin oluşturdukları dayanışma topluluklarını desteklemesine yönelik çalışmalar yürütecek.

Önce Çocuklar ve Kadınlar Derneği, sağladığımız 1.148.600 TL hibe desteğiyle Afet Bölgesinde Yaşayan Kadınların ve Çocukların Güçlendirilmesi projesini hayata geçirecek. Adıyaman ve Hatay’da yürütülecek proje kapsamında, depremden etkilenen kadınların ve çocukların şiddetten, cinsel taciz ve istismardan koruması için ilgili mekanizmalara ve bilgiye erişimini desteklemek amacıyla çalışmalar yürütecek. Dernek kadınların ve çocukların iyi olma halini desteklemek amacıyla çeşitli psiko-sosyal destek atölyeleri düzenleyecek.

Robot El Derneği, sağladığımız 1.900.000 TL hibe desteğiyle Robotel Afet projesini hayata geçirecek. Dernek proje kapsamında başta çocuklar olmak üzere deprem nedeniyle uzuv kaybı yaşayan yaklaşık 1000 kişiye protez uzuv desteği sağlayacak.

SistersLab – Bilim ve Teknolojide Kadın Derneği, sağladığımız 1.103.300 TL hibe desteğiyle Afetten Etkilenen Yazılımcı Gençlerin Güçlenmesi ve İstihdama Erişimi projesini hayata geçirecek. Dernek proje kapsamında başta kadınlar olmak üzere üniversitelerin yazılımla ilgili bölümlerinde okuyan veya yeni mezun olan gençlere yönelik yazılım akademileri ve uzaktan eğitim sistemi sunacak. Aynı zamanda depremden etkilenen gençlerin teorik ve pratik bilgi seviyelerini arttırmak ve istihdam süreçlerine katılımlarını desteklemek amacıyla çalışmalar yürütecek.

Türkiye Aile Sağlığı ve Planlaması Vakfı, sağladığımız 1.630.300 TL hibe desteğiyle Afet ve Kriz Durumlarında Ergenlerin Desteklenmesi projesini hayatını geçirecek. Vakıf proje kapsamında depremden etkilenen bölgelerde ikamet eden ergenlik dönemindeki çocukların ve gençlerin cinsel ve toplumsal cinsiyet temelli şiddet türleri başta olmak üzere ergenlik dönemi risklerine karşı korunması aynı zamanda okul terkinin önlenmesi amacıyla çalışmalar yürütecek.

Yaşam için Toprak Derneği, sağladığımız 2.279.200 TL hibe desteğiyle Tarımla Onaralım: Sağlıklı Topraklardan Dirençli Topluluklara projesini hayata geçirecek. İslahiye/Gaziantep’te yürütülecek proje kapsamında Türkiye tarımsal ekonomisinde önemli payı bulunan fakat ekonomik kriz, deprem ve beklenen kuraklık nedeniyle kırılganlığı artmış afet bölgelerinin ekolojik, ekonomik ve sosyal dönüşümünü kapsayan bölgesel dirençliliklerinin geliştirilmesi, bireylerin afetler karşısındaki dayanıklılık, uyum ve çözüm üretme kapasitesinin güçlendirilmesi amacıyla çalışmalarını yürütülecek.

Yuva Derneği, sağladığımız 2.238.000 TL hibe desteğiyle Depremden Etkilenen Çocuklar için Okul Öncesi Eğitimi projesini hayata geçirecek. Dernek proje kapsamında Adıyaman ve Kahramanmaraş’ta bulunan iki çardır kentteki 3-6 yaş arası çocuklara yönelik okul öncesi eğitim verilmesi aynı zamanda çocuklara ve ailelerine rehberlik ve psiko-sosyal destek sağlanması amacıyla çalışmalarını yürütecek.

Türkiye Alzheimer Derneği Alzheimer Hastalarına Bakım Veren Kadınların Sertifikalı Eğitimi Projesini Tamamladı

By | Her Yaşta Fonu

Türkiye Alzheimer Derneği kişilerin, Alzheimer hastalığı ve bakımı konusunda bilinçlendirilmesi, eğitilmesi ve bu hastalıktan muzdarip kişi ve ailelerin yaşam kalitesinin artırılması amacıyla çalışmalar yürütüyor. AgeSA  Hayat ve Emeklilik işbirliği ve mali desteğiyle hayata geçirdiğimiz Her Yaşta Fonu’nun 2021 döneminde Alzheimer Hastalarına Bakımveren Kadınların Sertifikalı Eğitimi projesini hayata geçirdi. Dernek proje kapsamında bakım veren kadınların akrabalarına bakarken edindikleri becerilerin tasdiklenmesi ve belgelendirilmesi ve demans mağduru ailelerin sorunlarını ele almak üzere kampanya ve bilinçlendirme yoluyla toplumda yaygın olan sosyal damgalamayla mücadele etmek için çalışmalar yaptı. Proje kapsamında 1 psikolog, 1 sosyal hizmetler uzmanı, 1 fizyoterapist, 1 hemşire ve 1 doktor tarafından yapılacak ön toplumsal araştırma sonrasında tespit edilen ihtiyaçlar doğrultusunda bakım verenlere teorik ve uygulama bölümleri içeren bir çevrimiçi eğitim paketi hazırladı.

Türkiye Alzheimer Derneği Genel Sekreteri Füsun Kocaman, Yönetim Kurulu Üyesi Doç. Dr. Bedia Samancı ve Sosyal Hizmet Uzmanı/Gündüz Yaşam Evi Sorumlu Müdürü Gizem Akpınar ile yaptığımız röportajda; Alzheimer hastalığında erken tanının önemi, 12. Ulusal Alzheimer Kongresi, proje kapsamında yürütülen faaliyetler ve Her Yaşta Fonu kapsamında sağlanan desteğinin çalışmalarına sağladığı katkılar hakkında konuştuk.

Birçok hastalıkta olduğu gibi Alzheimer hastalığında da erken tanının önemli olduğunu biliyoruz. Alzheimer gibi hastalıkların erken teşhis edilmesi hasta bakımına ve bakım verenlere etkilerinden bahseder misiniz?

Alzheimer hastalığı; erken, orta ve ileri olmak üzere üç evrede ele alınabilir. Erken evre bulguları genellikle ihmal edilebilecek kadar hafif olabilir ve tanı zorlaşabilir. Oysaki hastalığın erken dönemde teşhis edilmesi ve buna bağlı olarak tedaviye başlanması hastalık sürecini yavaşlatabilir.

Alzheimer hastalığının tedavisi kesin olarak mümkün olmasa da hastalık sürecini yavaşlatmak ve semptomları azaltmak mümkündür. Aynı zamanda erken tanı sonucunda tedaviye başlamak, semptomların şiddeti azaltılarak alzheimer hastasının yaşam kalitesi arttırılabilir ve sosyal işlevselliği korunabilir.

Erken tanı Alzheimer hastasının, bakım verenlerin ve hastanın içinde bulunduğu ailenin yaşam kalitesini arttırır. Alzheimer hastasının yaşadığı ve yaşayabileceği tıbbi, psikolojik, davranışsal ve sosyal sorunlar bakım verenlerin bakım yükünü de arttırıyor. Bu noktada erken tanı ile bakım sürecinde ortaya çıkan bakım yükü ve bakım sorunlarıyla baş etme konusunda bakım verenlere verilecek destek çok önemlidir. Bakım verenlerin Alzheimer hastasının uyku, beslenme ve hijyen düzeni aynı zamanda hastalarla iletişim, yasal ve sosyal haklar konusunda bilinçlendirilmesi ve farkındalığının geliştirilmesi bakım yükünü azaltılması için çok önemlidir. Ayrıca Alzheimer hastalarına ve bakım verenlere yönelik önemli destek mekanizması görevi gören Gündüz Yaşam Evleri de Alzheimer hastalarının sosyalleşmesi açısından oldukça önemlidir. Alzheimer hastalarının sosyalleşmesi hem hastalığın ilerlemesini durdurmakta hem de bakım verenlerin desteklenmesi noktasında önem arz eder.

Yakın zamanda 12. Ulusal Alzheimer Kongresi’ni hayata geçirdiniz. Bu kongre sonucunda ne tür öneriler ortaya çıktı? Bu önerilerin hayata geçirilmesi için önümüzdeki dönemde ne tür çalışmalar yapmayı planlıyorsunuz?

2022 yılında düzenlenen 12. Ulusal Alzheimer Kongresi’nin ilk gününde Davranış Nörolojisi Kursu yapıldı. Bu kursla demans alanı ile ilgilenen tıp öğrencilerine ve uzmanlara yönelik anatomi, semptom, laboratuvar gibi pek çok konu hakkında eğitimler düzenlendi. Aynı gün paralel olarak düzenlenen Aile Hekimlerine Yönelik Demans Kursu başlıklı oturumda aile hekimlerinin demansa yaklaşımı, demans hastalarının takibi ve yönlendirilmesi konularında bilgilendirmeler yapıldı. Kongrenin ana oturumunda ise demanslarda görüntüleme, genetik, vücut sıvısı biyo-belirteçleri, tedavi yaklaşımları gibi pek çok konuda güncelleme yapıldı. Aynı zamanda çevrimiçi beyin egzersizleri, demanslı hastada psikiyatrik ve geriatrik durumlara yaklaşım konuları ele alındı. Psikiyatri ve Geriatri birimleri ile multidisipliner çalışmalar planlandı. Son dönemde oldukça gündemde olan transkranyal manyetik stimülasyon (TMS) ve transkranyal pulse stimülasyonun (TPS) demanstaki yeri detaylıca tartışıldı ve henüz verilerin yetersizliği nedeniyle şu aşamada klinik kullanımının doğru olmadığı vurgulandı.

Son bir yılda klinik kullanıma girmiş olan mekanizma temelli tedavilerin Türkiye’de ulaşılabilirliği ve kullanılabilirliği görüşüldü. Nörolojide oldukça önemli yeri olan ancak demans alanında gözden kaçabilen beslenme konusu bir oturum olarak ayrıca ele alındı. Demans hastalarında beslenme sorunları ve başa çıkma yöntemleri anlatıldı. Türkiye Alzheimer Derneği bünyesinde bu yıl içerisinde kurulmuş olan Nütrisyon Çalışma Grubu hakkında bilgi verildi ve demanslı hastalarda beslenme ile ilgili bir rehberin hazırlık aşamasında olduğu aktarıldı. Kongre her yönüyle oldukça doyurucu ve verimli geçti.

Hibe desteğimizle hayata geçirdiğiniz Alzheimer Hastalarına Bakım Veren Kadınların Sertifikalı Eğitimi projesi kapsamında yürüttüğünüz çalışmalardan bahsedebilir misiniz?

Proje kapsamında, bakım verenlere yönelik pilot eğitim düzenlendi. Hazırlamış olduğumuz eğitim modülleri Sosyal Garaj Platformu’na eklenerek giriş derslerinin içeriği, kurs bilgileri ve içerik hakkında gerekli bilgilendirmeler yapıldı. Daha sonrasında katılımcıları bilgilendirmek ve platform kullanım denemesi yapmak amacıyla bir toplantı düzenlendi. Platformun ve eğitim içeriğine yönelik geri bildirimleri almak amacıyla anket çalışması uygulandı.

Proje sürecinde Alzheimer hastalarının, yakınlarının ve profesyonel bakım verenlerin ihtiyaçlarını anlamak ve önerilerini dinlemek amacıyla çeşitli anketler düzenlediniz. Bu çerçevede hem profesyonel bakım verenlerin hem de hasta yakınlarının öne çıkan ihtiyaçlarından ve bu ihtiyaçları karşılamak için yapmayı planladığınız çalışmalardan bahseder misiniz?

Alzheimer’da her bireyin hastalık süreci birbirinden farklı olup hastalık bireyin yaşadığı sürece göre şekil alıyor. Alzheimer hastalığında yaşanan süreç bireyin kişiliği, yaşantısı, sosyalizasyonu gibi faktörlerle şekilleniyor. Örneğin, birey hastalığa yakalanmadan önce sosyal çevresiyle uyumlu bir ilişki ve yaşam sürdürüyorsa Alzheimer hastalığına yakalandıktan sonra büyük oranda bu ilişkilerini koruyabiliyor ve davranışlarını sürdürebiliyor. Ancak ilerleyen dönemlerde birey başkasına bağımlı hale de gelebiliyor.

Alzheimer hastalığı sadece hasta olan kişiyi değil tüm aileyi, sosyal çevreyi ve en çok da hastaya bakım veren kişiyi etkileyen bir süreçtir. Hastalıkta birey zamanla bakım veren kişinin desteğine daha çok ihtiyaç duyar hale geliyor. Bu süreç bakım verenlerin yükünü artırıyor ve çeşitli sorunlar yaşamalarına neden oluyor. Bu süreçte bakım veren aile üyeleri fiziksel, ruhsal, sosyal ve ekonomik olarak sorunlarla karşı karşıya kalıyor. Alzheimer hastasının bakımını üstlenen kişilerde sosyal ilişkilerden uzaklaşma, toplumdan kendini izole etme, ekonomik kayıplara uğrama, fiziksel ve ruhsal olarak sağlıkta bozulma ve depresyon gibi sorunlar görülüyor. Alzheimer hastası bireylerin yaşadığı en büyük ihtiyaç, hastalık nedeniyle yaşam kalitesinin düşmesi ve buna bağlı olarak kendi hayatını tam anlamıyla idame ettirememesi ve bakıma gereksinimi duymasıdır.

Bakım verenlerin ihtiyacı ise bakım konusunda desteklenmektir. Alzheimer hastası bireye bakım verenler gayrı resmi olarak bakım sürecini sürdürmekte, bakım emekleri hem yakın çevreleri hem de toplum tarafından görülmemektedir. Bu kapsamda projemizin ana amacı Alzheimer veya diğer demans türlerinden birinin tanısını almış kişiler ve ailelerinin karşılaştıkları zorluklar hakkında farkındalık yaratmak; aile üyeleri de dahil olmak üzere fiziksel veya sağlık sorunlarına dayalı ayrımcılığı önleyerek bu hastalıktan mustarip kişilerin ürün ve hizmetlere erişimini arttırmak; sağlıklarını, sosyal ve çalışma haklarını korumak; hastalık mağduru ailelerin sosyal dışlanmasını azaltmak ve gayri resmi bakıcıların yaşlı veya hasta akrabalarına bakarken edindikleri becerilerin tasdiklenmesi ve belgelendirilmesi için bir mekanizma geliştirmek, desteklemek ve demansla ilgili sorunların ele alınmasına yönelik siyasi katılım ve iradeyi artırmaktı. Öncelikli hedef, gayri resmi bakıcı kadınların akrabalarına bakarken edindikleri becerilerin tasdiklenmesi ve belgelendirilmesi aynı zamanda sosyal ve ekonomik dışlanmanın üstesinden gelmelerine destek olmaktır. İkincil hedef demans mağduru ailelerin sorunlarını ele almak üzere siyasi katılımı ve iradeyi artırmak için kampanya ve bilinçlendirme yoluyla yaygın sosyal damgayla mücadele etmekti. Ayrıca projenin Türkiye’de artan paramedikal ve bakım personeli açığına cevap vereceği ve yalnızca nihai yararlanıcıların sosyal ve ekonomik ihtiyaçlarına değil aynı zamanda ülkenin işgücü piyasası talebi için de fayda sağlayacağı öngörülmektedir.

Her Yaşta Fonu’ndan aldığınız hibe desteğinin derneğinize ve çalışmalarınıza ne tür katkıları oldu? Yaşlanma, yaşlılık alanında yapılan çalışmaların farklı bağışçılar tarafından desteklenmesi sizce neden önemli?

Her Yaşta Fonu’ndan aldığımız hibe desteği, derneğimize çok değerli bir eğitim paketi hazırlama olanağı sundu. Hibe desteği öncesi bu eğitimler parçalar halinde ve yalnızca metin olarak mevcuttu. Fakat, hibe desteği kapsamında yaptığımız çalışmalar sayesinde bu belgelerin hepsini bir araya getirdik aynı zamanda varsa eksik ya da bağlaç görevi görecek parçaları ürettik ve çok zengin bir kitaplık oluşturduk. Sonra bu kitaplığı çevrimiçi eğitim formatına uygun bir hale getirmek için görsel ve destek materyalleriyle genişletip, herkesin mekândan ve zamandan bağımsız olarak ve hastasını yalnız ya da bir başkasına bırakmak zorunda kalmadan yararlanabileceği bir forma soktuk. Şu anda Türkçe konuşabilen herkesin bulunduğu yerden erişip düzenli aralıklarla bizlere canlı sohbet odalarında ulaşabileceği, sorularını sorabileceği ve katkılarını sunabileceği bir alan yarattı. Böylece daha geniş kitlelerin farkındalığının artabileceği aynı zamanda bakım eğitimi ve meslek sahibi olma imkânı sunabileceğimiz bir çalışma şekline dönüştük.  Yaşlılık alanında yapılan çalışmaların desteklenmesi son derece önemlidir çünkü birçok sosyal ve sağlık faktörü nedeniyle insan yaşamı uzadı. TÜİK’in yayımlamış olduğu verilere göre yaşlı nüfus olarak kabul edilen 65 ve daha yukarı yaştaki nüfus, 2016 yılında 6 milyon 651 bin 503 kişi iken son beş yılda %24 artarak 2021 yılında 8 milyon 245 bin 124 kişi oldu. Yaşlı nüfusun toplam nüfus içindeki oranı ise 2016 yılında %8,3 iken, 2021 yılında %9,7’ye yükseldi. Yaşlılık çok daha fazla sayıda kişinin yaşama şansı yakalayacağı bir durum oldu. Ancak uzun yaşamanın avantajları kaliteli bir yaşam sürmek için gerekli tedbirler alınırsa hayata geçirilebilir. Bu nedenle yalnızca yaşamı uzatmak için değil yaşlılıkta da saygın ve kaliteli bir yaşam sürmek için araştırmalar, çalışmalar ve hazırlıklar yapılması son derece önemlidir.

Kahramanmaraş Depremi Doğrudan Destekler Fonu’nun Üçüncü Aşamasında Desteklenecek STK’lar Belirlendi

By | Acil Destek Fonu

Kahramanmaraş Pazarcık ilçesi merkez üssünde 6 Şubat 2023 Pazartesi günü meydana gelen ve çevre illeri de şiddetli şekilde etkileyen depremin ardından, sahada aktif olarak faaliyet gösteren ve bölgeye destek sağlamak üzere çalışmalarına başlayan sivil toplum kuruluşlarının (STK) bölgede tespit ettiği ihtiyaçların giderilmesi, deprem bölgesinde yaşanan tahribatın giderilmesi ve depremin bölgede yaşayan farklı gruplar üzerindeki etkilerinin azaltılması amacıyla Turkey Mozaik Foundation işbirliği, bireysel ve kurumsal bağışçıların desteğiyle hayata geçirdiğimiz Kahramanmaraş Depremi Doğrudan Destekler Fonu’nun üçüncü aşamasında desteklenecek STK’lar belirlendi. Fon kapsamında Çocuk Çalışmaları Derneği (ÇocukÇA)’ne, İstanbul Kültür Sanat Vakfı (İKSV)’na, Kırkayak Kültür Sanat ve Doğa Derneği (Kırkayak Kültür)’ne, Lotus Kadın Dayanışma ve Yaşam Derneği (Lotus Kadın)’ne, Mimoza Kadın Derneği’ne, Rengarenk Umutlar Derneği (RUMUD)’ne ve Sağlıkta Genç Yaklaşımlar Derneği’ne toplam 4.554.000 TL hibe desteği sağlıyoruz.

– Çocuk Çalışmaları Derneği sağladığımız 734.400 TL hibe desteğiyle Yeni Yaşam İnşasında Çocukçayız, Hep Beraberiz projesini hayata geçirecek. Adıyaman merkezde yürütülecek proje kapsamında ÇocukÇA, depremden etkilenen ve barınma sorunu yaşayan 240 çocuğa yönelik psiko-sosyal destek atölyeleri düzenleyecek. Destek çalışmaları öncesinde anadilde psiko-sosyal destek, çocuk algısı, çocuk güvenliği, modüllerin aktarımı, ilke ve değerler başlıklarında üç günlük eğitici eğitimi düzenlenecek olan ÇocukÇA, 12 ay süreyle tam zamanlı Çocuk Gelişim Uzmanı ve Sosyal Çalışmacı istihdam edecek.

– İstanbul Kültür Sanat Vakfı, Enstrüman Destek Fonu’na sağladığımız 500.000 TL hibe desteğiyle, deprem bölgesinde veya yaşanan afet nedeniyle taşınarak başka şehirlerde ikamet eden, güzel sanatlar liseleri ve konservatuvarların müzik bölümlerinde eğitim gören ve depremde enstrümanı hasar gören öğrenciler ile ilgili bölümlerde görev yapan eğitmenlerin enstrüman ihtiyacını karşılamak amacıyla çalışmalar yürütecek.

– Kırkayak Kültür Sanat ve Doğa Derneği sağladığımız 600.000 TL hibe desteğiyle Dezavantajlı Toplulukları Destekleme projesini hayata geçirecek. Gaziantep ve Adıyaman’da gerçekleşecek proje kapsamında depremlerde tüm birikimlerini kaybeden dezavantajlı grupların temel gıdaya ve hijyen ürünlerine erişimini desteklemek amacıyla 400 adet 1000 TL değerinde alışveriş kartı dağıtacak. Aynı zamanda 2 yaş altı 300 çocuğa mama ve çocuk bezinden oluşan çocuk kitleri dağıtacak.

– Lotus Kadın Dayanışma ve Yaşam Derneği sağladığımız 600.000 TL hibe desteğiyle Afet Bölgesindeki Kadınların Güçlenmesi projesini hayata geçirecek. Lotus Kadın, Kahramanmaraş Pazarcık ilçesine bağlı Söğütlü Köyü’ndeki üretici kadınların üretimlerini devam ettirebilmelerini desteklemek amacıyla kurutmalık sebze, meyve vb. köyde üretim için gerekli malzemeleri temin edecek. Kahramanmaraş, Adıyaman ve deprem nedeniyle Kocaeli’ne giden kadınların ve çocukların iyi olma halini desteklemek amacıyla psiko-sosyal destek etkinlikleri düzenleyecek olan Lotus Kadın, bu illerdeki kadınların ve çocukların devam eden hijyen ve eğitim malzemeleri, kıyafet ve ayakkabı gibi ihtiyaçlarını temin etmek amacıyla çalışmalar yürütecek. Son olarak, depremden etkilenenlerin ihtiyaçlarının devam ettiği ve afetlere yönelik önleyici çalışmaların önemine dair kamuoyu oluşturmak farkındalık çalışmaları yürütecek. Dernek hibe kapsamında 3 ay süreyle Proje Koordinatörü, Eğitmen, Sosyal Medya Sorumlusu ve Psikolog istihdam edecek.

– Mimoza Kadın Derneği sağladığımız 600.000 TL hibe desteğiyle deprem sonrası Mersin’e göç etmek zorunda kalan kadınların ekonomik olarak güçlenmesine destek olmak amacıyla Deprem Sonrası Kadınların Güçlenmesi projesini hayata geçirecek. Bu amaç doğrultusunda dernek, 6 ay süreyle 65 kadına 1000 TL değerinde alışveriş kartı dağıtacak. Aynı zamanda, kadınların iyi olma haline destek olmak ve toplumsal hayata yeniden katılımını desteklemek amacıyla danışmanlık hizmeti verecek. Dernek hibe kapsamında 6 ay süreyle tam zamanlı Proje Koordinatörü ve Sosyal Çalışmacı istihdam edecek.

– Rengarenk Umutlar Derneği sağladığımız 722.000 TL hibe desteğiyle Yan Yana Yeni Bir Yaşama projesini hayata geçirecek. RUMUD proje kapsamında Adıyaman merkezideki Narlıkuyu çadır kentte ve farklı yaşam alanlarında yaşayan 5-18 yaş arası çocuklara yönelik psiko-sosyal destek çalışmaları yürütecek. Bu amaç doğrultusunda çocukların öneri ve sorunlarını dile getirebileceği güvenli ve özgür alanlar tesis edecek olan RUMUD aynı zamanda çocukların ve bakım verenlerin ihtiyaçlarına uygun bilgilendirme ve farkındalık çalışmaları yürütecek.

– Sağlıkta Genç Yaklaşımlar Derneği sağladığımız 798.000 TL hibe desteğiyle Hatay’da yaşayan 15-30 yaş arası gençlerin temel ihtiyaçlara erişimini ve gençlerin iyi olma halini desteklemek amacıyla Gençlik Destek projesini hayata geçirecek. Proje kapsamında 2000 kadının menstrual ürünlere erişimi desteklemek amacıyla hijyenik pedler ve 500 genç kadına iç çamaşırı desteği sağlayacak. Cinsel sağlık, üreme sağlığı ve hakları konusunda farkındalık çalışmaları yürütüleceği bir çadır kuracak olan Sağlıkta Genç Yaklaşımlar Derneği, 1500 kadına gebelik testi dağıtacak. Bölgede yaşayanların temiz giysiye erişimini desteklemek amacıyla çamaşırhane kuracak olan dernek, 6 çamaşır makinası ve 3 kurutma makinası satın alacak. Son olarak bölgede yaşayanların düzenli olarak temiz suya erişimini desteklemek amacıyla 2 su tankı satın alacak olan dernek, 1000 kişiye temiz su taşıma kovası dağıtacak.

Turquoise Coast Environment Fund-Turkey 2023 Dönemi Başvuruları Açıldı

By | Turquoise Coast Environment Fund

Kara ve denizle bağlantılı adalar, kıyısal bölgeler ve sulak alanlar da dahil olmak üzere, Türkiye’nin güney ve/veya batı kıyı bölgelerinde; doğa ve biyoçeşitlilik, deniz ve kıyı koruma konularında aktif olarak çalışan sivil toplum kuruluşlarının (STK) çalışmalarını desteklemek amacıyla Conservation Collective işbirliği hayata geçirdiğimiz Turquoise Coast Environment Fund-Turkey (TCEF)’in 2023 dönemi başvuruları açıldı.

Fonun 2023 döneminde de Türkiye’nin güney veya batı kıyı bölgelerindeki doğal çevrenin korunması ve yenilenmesi amacıyla çalışmalar yürüten STK’ların projeleri desteklenecektir. Bu amaç doğrultusunda proje fikirlerinde aşağıda detayları paylaşılan üç temel öncelik alanından en az bir tanesinin yer alması beklenir:

  • Sürdürülebilir gıda sistemlerini teşvik eden projeler:

Mevcut gıda-tarım bağını koruyarak, sürdürerek ve yeniden inşa ederek gıda sistemlerinin geleceğini yansıtan projeler bu başlık altında değerlendirilecektir. Bu başlık altında desteklenecek projelerin, onarici tarim stratejileri ve gıda üretim sistemlerinin her türlü etkilerini dikkate almak ve yönetmek gibi bütünsel bir yaklaşım geliştirilmesi beklenecektir.

  • Biyoçeşitliliğin korunması için ekosistem tabanlı yönetim yaklaşımına sahip projeler:

Karasal ve denizel biyoçeşitliliği ele alan projeler, küçük ölçekli balıkçılık ve diğer kaynaklar dahil olmak üzere, kıyı kullanımının bütünsel, sektörler arası, yerelden ulusala, şeffaf, uyarlanabilir, kapsayıcı ve katılımcı yönetimini teşvik eden yenilikçi yaklaşımlar bu başlık altında değerlendirilecektir.

  • Koruma alanında çalışan STK’larının yasal ve kurumsal olarak desteklenmesini ve güçlendirilmesini amaçlayan projeler:

Savunuculuk, ağ oluşturma ve koruma eylemini harekete geçirmek istedikleri ilgili alanlar çerçevesinde doğru veri ve bilgilere erişme yeteneği geliştirme dahil olmak üzere çeşitli tematik alanlarda yerel kuruluşların kapasitelerinin güçlenmesini amaçlayan projeler desteklenecektir.

Aşağıda yer alan başvuru kriterlerine uyan ve tüzel kişiliğe sahip kuruluşlar hibe programına başvurabilirler:

  • Türkiye’de kurulmuş dernekler, vakıflar, kooperatifler ve diğer kâr amacı gütmeyen kuruluşlar,
  • En az bir senedir sahada aktif olarak çalışan kuruluşlar*,
  • 2022 gelirleri 30.000 TL ve 3.000.000 TL arasında olan kuruluşlar,
  • İlgili alanda deneyim, kurumsal kapasite ve vizyona sahip kuruluşlar.

Turquoise Coast Environment Fund-Turkey kapsamında STK’lara dağıtılacak hibenin toplam tutarı en az 1.250.000 TL‘dir. Başvuru yapan STK’lar hibe programından en fazla 220.000 TL talep edilebilir.

Fona başvurmak isteyen kuruluşların başvuru formunu eksiksiz şekilde doldurarak 31 Mayıs Çarşamba günü saat 18:00’e kadar göndermeleri gerekir.

Turquoise Coast Environment Fund-Turkey hakkında detaylı bilgilere (başvuru koşulları, değerlendirme kriterleri ve proje takvimi) ve başvuru formuna ulaşabilirsiniz.

Demokrasi, Barış ve Alternatif Politikalar Araştırma Derneği ile Kurumsal Destek Fonu Kapsamında Yapacakları Çalışmaları Konuştuk

By | Kurumsal Destek Fonu

Demokrasi, Barış ve Alternatif Politikalar Araştırma Derneği (DEMOS), toplumsal cinsiyet bakış açısını merkeze alarak barış çalışmaları etrafında araştırmalar, analizler ve çeviriler yapıyor. Hak özneleri, toplumsal barış mücadelesi veren STK’lar, aktivistler ve araştırmacılar için ve onlarla beraber eleştirel ve erişilebilir bilgi üreterek, basılı ve dijital yayınlar, podcast’ler üretiyor; konferanslar, atölyeler ve seminerler düzenliyor.  Kurumsal Destek Fonu’nun 2022 döneminde Turkey Mozaik Foundation eş finansmanıyla sağladığımız hibe kapsamında etki ölçümü kapasitesini güçlendirmek için çalışmalar yapacak olan DEMOS yarı zamanlı bir Etki Değerlendirme Uzmanı istihdam edecek.

DEMOS Genel Koordinatörü Dilan Elveren ile gerçekleştirdiğimiz röportajda; barış kavramı, toplumsal hafızanın afetlerle ilişkisi, dijital medyanın toplumsal mücadelelere getirdiği fırsatlar ve kısıtlamalar, derneğin faaliyetleri ve hibe kapsamında yürütecekleri çalışmalar hakkında konuştuk. 

DEMOS Kurumsal Destek Fonu kapsamında Vakfımızdan ilk kez hibe alıyor. Okuyucularımızın derneğinizi daha yakından tanıyabilmesi için kuruluş amacınızdan ve yaptığınız çalışmalardan bahseder misiniz?

2015 yılında, sosyal bilimler alanında çalışan ve bilgi üretimini ortaklaştırmayı amaçlayan kişiler tarafından Ankara merkezli olarak kurulduk. Kurulduğumuz günden bugüne geniş anlamıyla barış çalışmaları etrafında, toplumsal cinsiyet bakış açısını merkeze alan araştırmalar yapıyor, Türkiye ve dünyadan örnekleri inceliyoruz. 

Herkes için eşitliğin olduğu barışçıl bir toplum inşa etmeyi hayal ediyoruz. DEMOS çalışanları, gönüllüleri olarak Türkiye’de barış ve uzlaşma, geçiş dönemi adaleti, toplumsal hafıza ve çatışma dönüşümü konularında araştırma, bilgi ve deneyim paylaşımı faaliyetleri yürütüyor; izleme ve savunuculuk üzerine yeni çalışmalar planlıyoruz. Bu faaliyetlerin çıktılarını basılı ve dijital yayınlar, podcast’ler, konferanslar, atölyeler, seminerler vb. aracılığıyla paylaşıyor, yaygınlaştırıyoruz. Böylece hak öznelerini ve tabanda toplumsal barış mücadelesi veren örgütleri güncel tartışmalardan, eleştirel yaklaşımlardan ve alandaki uluslararası gelişmelerden haberdar ediyor, özneler için ve onlarla birlikte güçlenmeye gayret ediyoruz. 

Toplumsal cinsiyeti ayrı bir çalışma alanı olmaktan ziyade, DEMOS’un tüm çalışmalarını kesen bir temel eksen olarak ele alıyoruz. Kadın ve/veya LGBTİ+ barış inşacılarının, feminist ve LGBTİ+ örgütlerinin barış ve geçiş dönemi adaleti mekanizmalarına katılımını desteklemeyi hedefliyor, karar vericilerin yanı sıra sivil toplum ve barış hareketi içerisinde toplumsal cinsiyete duyarlı bir barış ve demokrasi anlayışını savunuyoruz.

Barış kelimesini nasıl tanımlarsınız? “Savaş olmaması”, barış ile aynı anlama geliyor mu? Barışın inşa edilmesinde ve sürdürülebilir olmasında sivil toplum kuruluşlarının ve kamu kurumlarının rolünden bahseder misiniz? 

DEMOS barış kavramını hem doğrudan, yapısal ve kültürel şiddetin sona ermesini hem de çatışmayı besleyen ve yeniden ortaya çıkarabilecek eşitsizliklerin ortadan kaldırılmasını kapsayan bir tahayyül olarak ele alır. Dolayısıyla barışın fiziksel bir çatışmasızlık halinden daha fazlası olduğunu söylemek yanlış olmaz. Barış, toplumsal ilişkilerin tabandan yukarı dönüştürülerek yeniden düzenlenmesi; çatışmanın nedenlerinin ortadan kaldırılmasını içeren meşakkatli ve uzun süreç. DEMOS’a göre bu sürecin başarıya ulaşması için geçmişte yaşanan hak ihlalleri ve bugün karşı karşıya olduğumuz toplumsal eşitsizliklerle yüzleşilmesi gerekiyor. Bu da hakikatin ortaya çıkarılması, ihlallerin kaydedilmesi ve hafızalaştırılması, hesap verilebilirliğin sağlanması, mağdur/hayatta kalanların onarıma erişmesi ve bu ihlallerin tekrarlanmaması için güvenceler sağlanmasını içeriyor. Ancak savaşı yaratan sebeplerin ortadan kaldırıldığı bir senaryoda kalıcı, sürdürülebilir bir barış inşasından söz edilebilir. 

Sivil toplumun resmi barış ve geçmişle yüzleşme süreçlerine etkin katılımı sürecin şeffaflığını ve toplumda uyandırdığı güveni, dolayısıyla bu süreçlerin etkinliğini olumlu etkiliyor. Türkiye’de sivil toplum, çeşitli toplumsal hareketler ve siyasi partilerle birlikte Kürt sorununun demokratik yollarla çözümünü hedefleyen süreçler başta olmak üzere barış süreçlerini hedefleyen çalışmalar gerçekleştirdi. Olası bir çatışmasızlığa geçiş/barış müzakeresi sürecinin kendisine ve mekanizmalarına dair önemli deneyimler kazandı. Bu deneyimlerden faydalanılabilecek yeni bir döneme girme ihtimali ise canlı bir şekilde karşımızda duruyor. Bu sebeple, önümüzdeki seçim ile olası bir barış sürecinin tekrar masaya gelebileceği ihtimalinden yola çıkarak sivil toplumun geçmişte biriktirdiği bu deneyimi kullanabileceği alanlar açmak, sivil toplumun barış süreçlerine katılımını desteklemek önem arz ediyor. Öte yandan, bugüne kadarki resmi barış süreçleri ve geçmişle yüzleşme çerçevesinden değerlendirilebilecek resmi mekanizmalara (Örneğin, 5233 sayılı Tazminat Kanunu) baktığımızda devletin bu süreç ve mekanizmaların tasarlanması, uygulanması ve izlenmesinde sivil toplum katılımına alan açmadığını, hatta barış mücadelesinin içinde yer alan sivil toplum örgütleri (STÖ) ve kişilerin yargı tacizine uğradığını, barış talebinin kendisinin dahi kriminalize edildiğini görüyoruz. Gelecekte yaşanacak barış süreçleri için sivil toplum katılımını güvenceye alacak yasal düzenlemelere ihtiyaç var. 

DEMOS olarak toplumsal hafıza üzerine çalışmalar yapıyorsunuz. Toplumsal hafıza nedir? 6 Şubat’ta Kahramanmaraş’ta meydana gelen ve çevre illeri de etkileyen depremlerle beraber düşündüğünüzde toplumsal hafızanın afetlerle nasıl bir ilişkisi bulunuyor? 

Toplumsal hafızayı, yaşadığımız çevrede meydana gelen toplumsal, kültürel ve siyasal dönüşümden ayrı düşünemeyeceğimiz; toplumu bir arada tutan ve birleştiren bir mekanizma olarak konumlandırıyoruz. Bize göre hafıza toplumsal ve politik olarak inşa ediliyor. Bu çerçevede hafıza ile ilgili yürüttüğümüz çalışmaları çatışma dönüşümü ve barış inşası süreçleri ile ilişkilendiriyoruz. Ulusal tarih yazımı gibi, iktidarın söylemini yeniden üreten ve yukarıdan aşağıya örülen hafızalaştırma pratiklerinin karşısına hafızayı dinamik bir mücadele alanı olarak ele alan, özne odaklı bir hafıza anlayışını yerleştiriyoruz. Her toplumsal grubun farklı toplumsal hafızalara sahip olduğu gerçeğinden yola çıkarak çoklu, homojen olmayan bir hafıza anlayışının altını çiziyoruz. Hafızayı, daha doğrusu hafıza çalışmalarını, bu perspektifle ele almanın toplumsal barışın inşası sürecinde bize geniş bir alan, kapsamlı bir bakış açısı sunacağını düşünüyoruz.

Kişilerin, toplumsal grupların deneyimleri ile değişen, dönüşen toplumsal hafızaya 6 Şubat depremleri de eklendi. Yaşanılan depremlerden hareketle toplumsal hafızanın afetlerle nasıl bir ilişkisi olduğunu toplumların felaketi deneyimleme, hatırlama ve yorumlama biçimleri üzerinden düşünmek mümkün. Afetin toplumsal hafızasının belgelenmesi afetin yıkıcılığını artıran ihmallerin ve afet dönemi gerçekleştirilen insan hakları ihlallerinin cezasız kalmaması, hayatta kalanların ve depremden etkilenenlerin onarım taleplerinin karşılanması, gelecekte benzer bir yıkımın yaşanmaması için gereken önlemlerin alınması ve politikaların yürütülmesi için elzem. Toplumun kendini maddi anlamda onarabilmesi için devletin bu kolektif travmadan hareketle etkili bir afet yönetimi politikası belirlemesi gerekir. Diğer yandan felaketlere bağlı duygusal ve psikolojik hasarların onarılabilmesi için kolektif bir dayanışma, birbirini anlama ve duyma süreçlerine ihtiyaç var. 

Toplumsal mücadele ve insan hakları alanlarında çalışmalar yapan bir dernek olarak dijital medyanın toplumsal mücadeleye getirdiği fırsatlardan ve kısıtlamalardan bahsedebilir misiniz? 

Dijital medya, kullanıcılara sunduğu araçlar ve platformlar sayesinde bireylerin ve toplulukların seslerini duyurmalarına ve sözlerini yaygınlaştırmalarına alan açıyor ve hedefledikleri kitleleri harekete geçirmeye yönelik çalışmalarını güçlendiriyor. Gün geçtikçe sayısı çeşitlenen ve kapasitesi genişleyen dijital medya kanalları hak temelli, politik ve sosyal konularda yürütülen farkındalık çalışmalarının daha fazla insana ulaşabilmesi için oldukça elverişli. Ana akıma alternatif ve öznelerin doğrudan kendilerinin ürettiği ve temsil edildiği bilgi üretimini mümkün kılan dijital medyanın elbette kimi riskleri ve sınırlılıkları da var. Günümüz dijital iletişiminin hızlı akışı içerisinde yanlış bilgilerin dolaşıma girmesi oldukça kolay ve herhangi bir kişi ya da grup yanlış ve/veya manipüle edilmiş bilgilerle etkileyebilir ve/veya kararları üzerinde belirleyici olabilir. Örneğin, bu gibi manipüle edilmiş bilgiler nedeniyle kadınlar, LGBTİ+lar gibi toplumdaki kırılgan gruplar dijital alanda hedef gösterebiliyor ve taciz edebiliyor. Platformların kimi ayrımcılık ve nefret söylemi karşıtı, eşitlikçi politikaları olsa da genelde bu şikayetlere herhangi bir olumlu geri dönüşte bulunulmuyor. Nitekim bu politikaları belirleyen de çeşitli şirketler yahut otoriteler olduğu için dijital alanın özneler ve hak mücadelesi yürüten aktivistler için kolaylıkla güvensiz bir ortama dönüşebildiği bir gerçek. Bu sebeple, dijital medya kanallarının ve platformlarının ne ölçüde bağımsız olduğu/olabileceği de tartışılıyor. Bu sebeple, dijital medyayı kullanan hak savunucuları, aktivistler ve STÖ’lerin ürettikleri ve yaygınlaştırdıkları bilgilerin doğru ve teyitli olması, açık ve şeffaf bir iletişim politikasının yürütülmesi, hedef kitlelerine sundukları dijital alanın ayrımcılıktan, hedef göstermeden ve nefret söylemlerinden arındırılmış olması gibi birçok değişkeni dikkate almaları gerekiyor.

Kurumsal Destek Fonu’nun 2022 döneminde sağladığımız hibe ile odaklanacağınız kurumsal gelişim başlığı ne olacak? Bu kapsamda ne tür çalışmalar yapmayı planlıyorsunuz?

Temel çalışma alanlarımız olan barış ve uzlaşma, çatışma dönüşümü, geçiş dönemi adaleti ve toplumsal hafıza üzerine faaliyetlerimizin stratejik hedeflerimize etkisini daha verimli ve etkili şekilde izlemek, ölçmek ve bu etki ölçümünü sürdürülebilir kılmak amacıyla ölçme ve değerlendirme alanına odaklanacağız. 

Çalışmalarımızın etkisini ölçebilmek amacıyla toplumsal cinsiyete ve çoğulcu katılıma duyarlı ve nitel veri ağırlıklı bir ölçme ve değerlendirme modeli geliştirmeyi hedefliyoruz. Geliştireceğimiz bu modelin, mevcut çalışmalarımızın geliştirilmesine ve yeni faaliyetlerimizin planlanmasına katkı sunmasını amaçlıyoruz. Bir araştırma derneği olarak ürettiğimiz bilginin neden ve nasıl kullanıldığını veya kullanılmadığını, ne kadar erişilebilir olduğunu verilere dayanarak ortaya koymayı ve paydaşlarımızdan çalışmalarımıza dair geri bildirim almayı önemsiyoruz. Bu doğrultuda geliştirdiğimiz modelle faaliyetlerimizi, dijital iletişimimizi var olan ve planlanan kaynaklarımızı da gözden geçirmeyi amaçlıyoruz.

 

Sulukule Gönüllüleri Derneği ile Eğitim Hakkı için Beslenmeye Erişim Projesini Konuştuk

By | Eğitimde Yenilikçi Yaklaşımlar Fonu

Tüm çocukların eğitime adil ve eşit şekilde erişimini sağlamak amacıyla çalışmalar yapan Sulukule Gönüllüleri Derneği (SGD), risk altında, dezavantajlı ve ayrımcılığa maruz kalmış gruplarla, öncelikli olarak okulu terki önlemek, kadınlara ve çocuklara hakları konusunda farkındalık kazandırmak amacıyla hak temelli çalışmalar yapıyor. Latro Kimya işbirliğiyle hayata geçirdiğimi Eğitimde Yenilikçi Yaklaşımlar Fonu’nun 2022 döneminde hibe desteği sağladığımız SGD, hayata geçireceği Eğitim Hakkı için Besleneme Erişim Hakkı projesi ile İstanbul Karagümrük bölgesinde bulunan bir ortaokul ve bir ilkokuldaki 20 öğrenciye beslenme desteği sağlayacak. Aynı zamanda öğretmenleri ve bakım verenleri beslenme desteğinin çocukların bütünsel gelişim hakları bağlamında gerekliliği konusunda bilgilendirmek amacıyla atölye çalışmaları düzenleyecek.

Sulukule Gönüllüleri Derneği Proje/İletişim Sorumlusu ve Atölye Kolaylaştırıcısı Şefika Kübra Kalender ile gerçekleştirdiğimiz röportajda; derneğin gönüllülerle geliştirdiği işbirliği, derinleşen yoksulluk koşullarının okul terkine etkisi, beslenme desteğinin önemi ve proje kapsamında yürütecekleri çalışmalar hakkında konuştuk.

Vakfımızı takip edenler derneğinizin risk altında, dezavantajlı ve ayrımcılığa maruz kalmış gruplarla, öncelikli olarak okulu terki önlemek, kadınlara ve çocuklara hakları konusunda farkındalık kazandırmak amacıyla çalışmalar yürüttüğünü biliyor. Bu öncelikler doğrultusunda, 2023 yılında ne tür çalışmalar yapmayı planlıyorsunuz?

2023 yılı faaliyetlerimizi çocukların iyi olma hallerini destekleyecek ve çocukla temas halindeki yetişkinleri (öğretmen, okul yöneticileri, bakım verenler) güçlendirecek şekilde kurguladık. SGD’nin çalışma sistemini geliştirmek, etkisini artırmak ve yaygınlaştırmak istiyoruz. Bu kapsamda; çocuklara ve gençlere yönelik dernek mekânında ve okul alanında yıl boyunca devam edecek oyunla öğrenme metotlarının kullanıldığı atölyeler ile birlikte psiko-sosyal destek çalışmaları yürüteceğiz. Aynı zamanda vaka çalışmaları ile okul terki riski olan ya da okul sisteminin dışında kalmış çocuk ve gençleri faaliyetlerimize dahil edeceğiz. Eğitim bursu, beslenme desteği gibi sosyal desteklere de devam edeceğiz. Bakım verenler için okuma pratiğini ve kadınların iyi olma halini destekleyecek temalarda (özgüven, öz bakım, iletişim, sosyal haklar vb.) güçlendirici atölyelere devam edeceğiz. Öğretmenler ve bakım verenlere yönelik ise Latro Kimya ve Sivil Toplum için Destek Vakfı desteğiyle devam ettiğimiz projemiz kapsamında beslenme desteği konusunda farkındalık düzeylerinin arttıracak atölyeler yapacağız.

Derneğimizin hedef kitlesine uygun etkili bir ihtiyaç analizi yöntemi geliştirmeyi hedefliyoruz. İzleme&değerlendirme süreçlerinde çocuk odaklı tasarım yapmak istiyoruz. Bu doğrultuda, derneğimizin paydaşlarının modele katkı sunmasını sağlayacak çalıştaylar düzenlenmeyi ve modeli yazılı hale getirerek, yaygınlaştırmayı amaçlıyoruz.

Yakın zamanda düzenlediğiniz gönüllü oryantasyon eğitimiyle 2022-2023 gönüllülerinizle bir araya geldiniz. Gönüllülerin Sulukule Gönüllüleri Derneği’nde üstlendiği görevlerden ve gönüllülerle birlikte çalışırken dikkate aldığınız ilkelerden bahseder misiniz?

Risk altında ve dezavantajlı gruplarla uzun dönemli çalışmak gerekiyor. Bu sebeple atölyelerimiz bir okul dönemi boyunca devam ediyor. Gönüllülerimizi, çalışmalarımıza düzenli katılması şartı ile kabul ediyoruz.

Gönüllüler, saha çalışmalarına katılmadan önce iki gün süren oryantasyon eğitimine katılıyorlar. Bu eğitimde, derneğimizin çalışma prensipleri aktarılırken risk altındaki kadınlar ve çocuklarla çalışma yöntemleri, çocuk güvenliği ve koruma gibi başlıklar üzerinde duruyoruz.

Tüm çalışanlar ve gönüllüler, derneğimizin Çocuk Güvenliği Politikası ve Prosedürleri’ne uymakla yükümlüdür. Bu politika kapsamında davranış kuralları mevcuttur. Derneğimizin çalışmalarında yer alan tüm yetişkinler, çocuğun üstün yararını gözeterek, çocukların katılımı ile sürdürmeyi taahhüt eder.

Türkiye İstatistik Kurumu’nun yayımladığı rapora göre Türkiye’de sürekli yoksulluk oranı 2021 yılında arttı. Türkiye’de her geçen gün daha da zorlaşan ekonomik koşulların okul terkine etkisiyle ilgili gözlemlerinizi paylaşabilir misiniz? Toplumsal cinsiyet temelli eşitsizlik nedeniyle çok boyutlu dezavantaj yaşayan kız çocuklarından, çocuklardan ve bakım verenlerden nasıl geri bildirimler alıyorsunuz?

Bulunduğumuz bölgedeki üç okulun okul psikolojik danışmanları, öğretmenler, okul yöneticileri ve kantin görevlileriyle düzenli temas halindeyiz. İletişimde olduğumuz bakım verenlerden beslenme ve kırtasiye için destek talebini çok sık duymaya başladık.

Okul döneminde atölyelerimize katılan çocuklar -özellikle 10-14 yaş arası çocuklar- işe girmek zorunda kaldıkları için atölyelerimize devam edemedi. Ne yazık ki ekonomik zorluklar çocuklarla çalışmayı her geçen gün zorlaştırıyor. Özellikle lise çağındaki çocukların açık okula kaydolma eğilimlerindeki artış dikkat çekiyor. Okul sisteminden dışlanan, ayrımcılığa uğrayan çocuklar çalışmayı tercih edebiliyor. Açık okul sistemi çocuğu koruyan ve eğitime devam edebilmesine olanak tanıyan bir yapıya sahip değil.

Kız çocukları özelinde baktığımızda ise bu durum çocuk yaşta erken ve zorla evliliklerin artması ihtimalini bize gösteriyor. Açık okula geçen kız çocuklarının bakım emeği yükü de artıyor.

Sulukule Gönüllüleri Derneği olarak 13 yıldır İstanbul Karagümrük Mahallesi’ndeki farklı okullarda öğrencilere yönelik beslenme desteği uyguluyorsunuz. Beslenme desteğinin öneminden bahseder misiniz? Faaliyet yürüttüğünüz bölge özelinde düşündüğünüzde beslenme desteğinin çocukların eğitim hayatına sağladığı etkilerden de bahsedebilir misiniz?

Okullarda öğrencilere yönelik beslenme desteğinin birçok olumlu etkisi bulunuyor. Bunlardan birisi de çocuğu okul sistemi içerisinde desteklemek için önemli bir araç olması. Beslenme desteğinin sınıf tekrarının azalmasına ve akademik performansın iyileşmesine olumlu bir etkisi bulunuyor. Aynı zamanda çocuk işçiliğinin ve toplumsal cinsiyet temelli ayrımcılığın önlenmesine de katkı sunuyor.

Öğrencilere yönelik beslenme desteği sunmak için okul yönetimi, okul psikolojik danışmanları, öğretmenler, okul aile birliği, bakım verenler ve katin görevlileriyle işbirliği halinde çalışıyoruz. Okul psikolojik danışmanları çocukları takip ediyor, çocuğun başka bir sorunu olduğunda erken fark ederek müdahale edebiliyor. Kantin aracılığıyla çocuğun okula gidip gitmediğini öğrenme fırsatını yakalıyoruz.

Beslenme desteği alan çocuklar derneğin diğer faaliyetlerinden de yararlanabiliyor. Çalıştığımız okulda öğretmenler ve bakım verenler de beslenmeye katkı sunuyor. Beslenme desteği bu şekilde okullar tarafından sahipleniliyor.

Hibe desteğimizle Eğitim Hakkı İçin Beslenmeye Erişim projesini hayata geçireceksiniz. Projenin amacından ve proje kapsamında yapmayı planladığınız çalışmalardan bahseder misiniz?

Proje kapsamında, Karagümrük bölgesinde okuyan ve maddi güçlükler nedeniyle yeterli beslenemeyen çocukların beslenme haklarına erişimini desteklemeyi amaçlıyoruz. Aynı zamanda öğretmenlerin ve bakım verenlerin, okul beslenmesi konusunda hak temelli bir bakış geliştirmelerini hedefliyoruz. Bu yöntemle, okul ikliminde olumlu bir değişiklik yaratmayı amaçlıyoruz. Okuldaki paydaşlarımızın eğitimde yoksullukla mücadele edebilmeleri için desteklenmeleri gerektiğini düşünüyoruz. Bu amaç doğrultusunda proje kapsamında bir ortaokul ve bir ilkokulda 20 çocuğa beslenme desteği sağlayacağız. Bununla birlikte öğretmenler ve bakım verenlere atölyeler düzenleyeceğiz. Atölyeleri, beslenme desteğinin çocukların eğitime erişim ve bütünsel gelişim hakkını merkeze alacak şekilde kurgulayacağız.